Rrëfimi i gomarit. / (Hamdi) Erjon Muça

Rrëfimi i gomarit.

 

 

Erjon Muça

(Hamdi) Erjon Muça

 

 

Po më sheh? Të duket e çuditëshme që edhe unë meditoj?
Unë e di përse habitesh! Për ty është e pamendueshme që një qenje me një pamje kaq qesharake, sa e imja të arrijë të mendojë e aq më shumë të meditojë.
Ndoshta ke të drejtë të habitesh. Ndoshta jo! Kurse unë nuk habitem me habinë tënde. Nuk habitem pasi m’u rregj lëkura me ju, me ty njeri. Nuk habitem pasi e kam kuptuar thelbin tënd. Ty të pëlqen më shumë kali, se sa unë, një gomar i rëndomtë. Je sipërfaqsor dhe aspak thelbësor. Je mësuar t’i shohësh gjërat vetëm nga jashtë, asnjëherë nuk je munduar të kuptosh qenjen e mirëfilltë të shpirtit. U habite sërish? Po domosdo që kam shpirt! Nuk ju a kam thënë kurrë sepse nuk jam sipërfaqsor si një kalë. Do mendosh se e urrej kalin, por nuk është ashtu. Unë e adhuroj kalin, sepse ai është gjithë ajo që unë nuk mund të jem. Nuk jam krenar, jo sepse nuk kam krenari, por më duket idiote të jesh krenar, kur në mos një ditë apo tjetrën, në një rrethanë apo një tjetër, të gjithë do të vdesim. Unë a marr jetën me ngadalë, jam koshient dhe e pranoj fatin tim; ndonjëherë i kundërvihem, por thyhem sërish.
Pse shtrembëron fytyrën, nuk më beson apo nuk më kupton?
Epo duhet të më besosh dhe duhet të më dëgjosh.
Shpesh herë jeni tallur me mua dhe mbi të gjitha me vesin tim për të ngrënë ferra. Miku im, megjithëqë anjëherë nuk më ke trajtuar si mik, unë i ha ato nga që nuk dua ta ç’mësoj veten time nga disa instikte natyrore.
Natyra është shumë e çuditëshme dhe e vrazhdë. Në të, qenjet që dinë të përshtaten mbijetojnë. Një kalë, do të ngordhte në momentin e parë të thatësirës kurse unë jo, do të mbjetoja. I ha ato të uruara ferra sepse nuk di të shtirem, të bëj lajka.
I shoh kuajt dhe i kam zili, i kam zili për pafytyrësinë e tyre. Qëndrojnë drejtë, kokën lart dhe bishtin ngrehur, a thua sikur janë superiorë.
Jo miku im nuk janë të tillë .
Ata kanë vetëm një vyrtut, dinë të shesin shtrenjtë asgjënë e tyre. Është mëse e vërtetë që kanë kalëruar poshtë herojve, kondotjerëve, dhe sa e sa luftëtarëve, por vetëm aq. Kanë kalëruar me krenari mbi urat me gurë, të mbartur nga kurrizët tanë. Janë strehuar nën çati me trarë të trasportuar nga ne. Kanë ngrënë ushqim të sjellë nga arat e largëta, me duaj ngarkuar mbi kurrizet e individëve të racës time. Ata kanë luftuar, kurse ne kemi ndërtuar, jemi robëruar.
Pa më thuaj o njeri i mirë! A ka fitore më të madhe se sa të ndërtosh, të sakrifikohesh për diçka reale, që mbetet? Akoma nuk po gjykon drejtë!
Sa për të transportuar ngadhnjimtarë, mbi supin e stërstërgjyshit tim ka udhëtuar një shënjtor. Vetë Shën Pjetri falenderoi racën tonë duke udhëtuar mbi një gomar tek shkonte për nè Romë. E pra gjithnjè e kam ditur, por kurrë nuk jam mburrur. Ah, se harrova edhe vetë Uashingtoni udhëtoi mbi një gomar teksa zgjidhej president.
Jeni tallur me veshët e mi, me surratin tim, prej gomari. Sa e sa anekdoda keni thurur kundrejtë meje në mijra vjet. Sa e sa mallkime si të tipit: “ush or dreq”,më janë drejtuar pa kurrëfarë të drejtë. E pse jam dreq, sepse ha dhe punoj pa kërkuar asnjè përkëdhlje?
Por unë sërish ju kam shërbyer me kokën ulur dhe pa naze. Nuk ju kam sjellë as shpenzime sepse siç thashë, nuk dua t’i mbetem borxh kujt.
E di përse më tall, më trajton si më trajton dhe prandaj nuk mërzitem me ty.
Pse? Sepse miku im ne ngjajmë bashkë. Si ngjajmë bashkë? Po ja. Ne me kuajt të njè fisi jemi, të largët, por jemi. Ashtu si ti me disa kuaj të racës tënde. Ata që kapardisen, rendin dhe sillen si triumfatorë. Edhe ti si unë, i urren por i adhuron në të njëjtën kohë, si ne gomerët që adhurojmë kuajt. Ti rropatesh, më keq se unë dhe përsëri brohoritjet i marrin ata. Ti thave këneta, ndërtove ura, hekurudha, pallate, porte, tarraca të mbushura me ullij e me portokalle, tunele, luftove, vdiqe, u sakatose, por meritat nuk i more ti o gomar i racës tënde. Ato t’i vodhi ai kali, ata kuajt, që qëndrojnë në tribuna dhe qeshin, përshëndesin, gomarllëkun tènd.
Shumë herë jeni revoltuar dhe i keni rrëzuar kuajt që ju shfrytëzonin dhe vendin e tyre kuaj të tjerë e kanë marrë. Këta të rinjtë të kanë thirrur dhe ti ke rendur në mitingje. Ti ke brohoritur dhe ke rrahur atë gomar që i është kundërvenë, apo ka sharë kalidhullin tënd. Por sërish, ndonëse nuk e pranon, nuk e kupton, apo nuk don as njëren e as tjetrën, ke mbetur po një gomar, që rropatesh dhe brohoret për triumfatorin kalë. Që shkelomohesh me gomerë të tjerë, për të mbrojtur njërin, apo tjetrin kalë. Sepse ju keni edhe një të metë, apo të mirë. Për ju kuajt jeni me ngjyra dhe shpesh herë ju kam parë tek grindeni se kush kalë është më i mirë, ai i kuqi apo ai në ngjyrë blu.
Eh, kali ndonjè ekzemplar të familjes së tyre, e mbrehin në parmendë krah nesh, (më vjen keq që na mprihni në parmendë unë nuk ju kundërshtoj ndonëse nuk kemi ardhur në jetë për këtë) ata nisin dhe qahen sikur kushedi se çfarë fatkeqësie u ka rënë në pjesë; megjithëse në atë parmendë tërheq më shumë unë se ai. Vajtojnë dhe nisin ne të na mallkojnë, a thua se aty e kam mprehur unë dhe jo ti. Nuk më ka parë kurrë si një bashkëvuajtës në këtë luginë lotësh, por gjithnjë si qenje inferiore, të denjë vetëm për tallje.
Por edhe unë ama, në intimitet me femra të species së tyre marr shpagimin tim, njëqind fish. Sepse është paksa e çuditëshme. Edhe ato si meshkujt e tyre, kur janë në hapsirë tallen me ne, por kurrë jemi vetëm shkrihen dhe kënaqen nën lëkundjet e ritmeve tona seksuale. Fëmija që lind nga ky bashkim, është fotokopja ime, megjithëse më i lartë e unë. Një herë, një njeri, mendoi të bënte të kundërtën. Mori një femër të racës time dhe e bashkoi me një mashkull të kuajve.
Hahahahahahahahahahaha! Sa më vjen për të qeshur kur e kujtoj. Jo vetëm që kali, megjithë shkëlqimin e tij të jashtëm, nuk ja arriti të kënaqte gomaricën e gjorë, por edhe fëmija që lindi nga bashkimi, ishte i padobishëm fare. Sepse ishte i shèmtuar si një gomar dhe ngordhalaq si nj kalë.
Hahahahahahahahahaha! Se mu kujtua! Të lutem mos u mërzit nga që unë qesh kaq shpesh, por e marr vuajtjen me buzëqeshje dhe kjo ja ul pak dhimbjen asaj. Të thashë që m’u kujtua një mesele e vjetër për racën time. Është ajo meseleja që thotë se zoti na zgjodhi për të ndarë trurin tek kafshët. Dua të jem i sinqertë. Nuk është mesele. Ajo ka ndodhur me të vërtetë. Kur ndava trutë, tek kafshët dhe mbeta pa asgjë për vete, nuk desha të mbetesha budalla. Atë e bëra nga ndershmëria ime naive. Dhe kur erdhi radha e atij organit tjetër, nuk është se e mbajta nga grykësia prej budallai, por sepse teproi. Kafshët e tjera e shihnin ashtu, gati të padobishme dhe merrnin nga pak, ajo që mbeti e mbajta për vete. Dhe bëra mirë, këtë ma ka konfirmuar dhe pela që kalërova mbrëmë.
Hahahahahahahahahahahaha! Kalërova! Sa bukur tingëllon.
Ajo më tha.
Bëre mirë qè e mbajte tërë këtë mirësi për vete. Në këtë botë ziliqarësh, sahanlëpirësish, mashtruesish dhe impotentësh, është e kotë të kesh tru. Më mirë të keshë një organ të mirë mashkullor. Të paktën, meqë jemi vdektarë, ke mundësinë që realisht të bësh të lumtur veten dhe femrat me të cilat do shkosh.
Unë e besoj, madje mund të them me bindje, se po të mos ishte për gjuhën e mprehtë dhe talljet therëse të kuajve, ne gomerët do të kishim nga dy hareme për meshkuj. Një me pela dhe një me gomarica.
E banalizova më duket! S’kam ç’ti bëj, unë gomar jam dhe në sytë e tu edhe po të them aforizma më të goditura se ato të Oscar Wilde-it, po i tillë do mbetem.
26-10-2013

SELIM ALIAJ, “QYTETAR NDERI” I KOMUNËS TROPOJË… (Arsimtari dhe poeti i paharruar) / Nga: Prof. Murat Gecaj , publicist e studiues-Tiranë

SELIM ALIAJ, “QYTETAR NDERI” I KOMUNËS TROPOJË…

(Arsimtari dhe poeti i paharruar)

 

 

Nga: Prof. Murat Gecaj

publicist e studiues-Tiranë

 

 

fri

Selim Aliaj

 

 

Sot paradite, mjediset e Muzeut Historik Kombëtar, në kryeqytetin tonë, ishin tejmbushur nga të ftuar të moshave e profesioneve të ndryshme. Ata kishin ardhur nga Malësia e Gjakovës, Kukësi e Hasi, Gjakova e Shkodra etj. Të gjithë së bashku, nderuan e kujtuan birin e dashur dhe të paharruar të Tropojës, arsimtarin dhe poetin e talentuar, Selim Aliaj.

Në hapje të veprimatrisë përkujtimore, që u organizua me këtë rast nga Këshilli i Komunës Tropojë, Shoqata “Tropoja”, Unioni Artistik i Kombit Shqiptar dhe Forumi Shqiptar i Kulturës, Edukimit dhe Shkencës, u ekzekutua Himni ynë Kombëtar. Pastaj, fjalën e mori moderatori i veprimtarisë, shkrimtari e diplomati Besnik Mustafaj. Ndër të tjera, ai evidentoi cilësitë e larta shpirtërore e profesionale dhe vlerat e krijimtarisë letrare të të ndjerit Selim Aliaj, lindur e rritur në fshatin plot tradita të shquara të Kasajt, në atë krahinë.

Si lejtmotiv i fjalëve, që thanë në vazhdimësi folësit, ishte vagu i tij poetik, i frymëzuar përjetën: “Erdhi pranvera, natyra çeli…”.

Nxënës shkolle, punëtor për ndërtimin e Hidrocentralit gjigand të Fierzës dhe mësues i pasionuar me nxënësit në shkollë, kudo ai u shoqërua nga vargjet e poezive të tij. Ato buronin natyrshëm nga një shpirt i butë, por dhe i trazuar, ishin si jehonë e këngëve kreshnike të Mujit e Halilit, frymqëzim nga traditat atdhetare e liridashëse të popullit të Malësisë së Gjakovës.

Vëmendjen e të pranishmëve në sallën e madhe “Unesko” e tërhoqën fjalët e poetit të njohur të kësaj krahine, Ndoc Paplekaj, të cilët kanë qenë kolegë e miq në frymëzimet e tyre. Me fjalë nderimi e dashamirëse folën para të ftuarëve: autori i disa librave, Ramiz Lushaj dhe poeti Jaho Margjeka, i cili e lexoi përshëndetjen, që kishte dërguar nga Zvicra, gazetari i “Zërit të Shqiptarëve”, Skënder Buçpapaj.

Me domethënie të veçantë ishin përshëndetjet, që bënë kryetari i Shoqatës “Labëria”, prof.Ago Nezha dhe zv.kryetari i Shoqatës “Përmeti”, Flamur Dalipaj, i cili lexoi dhe një poezi të tij, kushtuar Selim Aliajt. Po kështu, krijim të ri për  të lexoi arsimtari e rapsodi Nuredin Lushaj.

Pjesë e rëndësishme e kësaj veprimtarie, që u duartrokit nga të pranishmit në sallë, ishin kënga e interpretuar nga Denis Delia dhe recitimet e poezive të Selim Aliajt, nga studentët Vlera e Floriani.

Në mbyllje të veprimtarisë, në mes të një entusiazmi të natyrshëm të familjarëve dhe miqëve të shumtë të arsimtarit dhe poetit Selim Aliaj, përfaqësuesi i Këshillit të Komunës Tropojë ia dorëzoi dëshminë përkatëse, Ali Aliajt. Ky i përshëndeti përzemërsisht, si folësit dhe tëërë të pranishmit në këtë veprimtari mbrësëlënëse e të paharruar dhe shprehu falënderimet e përzemërta të familjarëve për këtë nder e vlerësim të lartë, që iu bë vëllait të tij.

Pastaj, bisedat e të pranishmëve vazhduan në koktejin e shtruar me këtë rast, ku bënë fotografi të përbashkëta dhe e kujtuan me nderim të veçantë të të ndjerin Selim Aliaj, arsimtar dhe poet që do të kujtohet gjatë nga brezat e babshkëkrahinasve të tij dhe më gjerë.

x   x   x

Për dijeni të lexuesve të këtyre pak radhëve, po tregoj se janë vetëm dy libra me krijime poetike, që kanë autor Selim Aliajn. I pari, e ka titullin “Për njerëzit e dritës”(Tiranë, 1997) dhe “Muzat e dhimbjes”(Tiranë, 2001), pra ky i dyti pas ndarjes së tij nga jeta. Këtu dëshiroj të përmendi fjalët e shkruara nga Dukagjin Hata, publicist dhe mik i tij: “Tani, që Selim Aliaj nuk është më ndërmjet nesh, për të, si njeri, detyrohemi të flasim në të shkuarën, por për artin e tij poetik, që e ngriti atë në lartësinë e një poeti me një zë original, plot ritme lirike e temportime emocionesh njerëzore, flasim e do të flasim: në të shkuarën, në të tashmen dhe në të ardhmen”.

 

Tiranë, 2 maj 2015

PULË ME PILAF / Tregim nga (Hamdi) Erjon Muça

 

PULË ME PILAF

 

 

Erjon Muça

Tregim nga (Hamdi) Erjon Muça

 
– O T çuni si je?
– O V Baba! Thirri, ngaqë kishim gati dy javë që nuk shiheshim. Jetojmë ngjitur me shtëpi, në lagjen e të ardhurve. Ai nga Jugu e unë nga Veriu. Kishim shumë pa u parë ngaqë unë majë kamionit tërë ditën e ditës e ai kamerier në barin në qendër.
Pasi u përshëndetëm alla shqiptarçe, duke u pyetur me rrënjë e me degë, i thashë: dje të kam menduar gati gjithë ditën.
– Për hair ishallah! – ma ktheu ai me atë theksin e vet jugor, të fortë.
Po kthehesha nga udhëtimi dhe nuk kisha ngrënë. Gjatë gjithë rrugës ma hoqën trurin tabelat e restoranteve. Njëri shkruante mish qengji në hell, tjetri mish gici në skarë e të tjerë zogj fushe me pilaf ose me qull.
Qeni qepë të hajë i thashë vetes, do ndalem për të ngrënë. Se këta të uruar tregtarë jo vetëm që e shkruajnë se çfarë tregtojnë, por në më të paktën e rasteve edhe pikturojnë ose vënë foton e gjellës në tabelë.
Nga makinat e shumta që pashë në parking, e kuptova që duhet të ishte plot, e megjithatë u futa. Kamerieri më çoi në një nga sallat që me të gjitha gjasat duhet të kishte një tavolinë bosh, në ndonjë cep. U ula dhe i thashë atij djalit të më sillte dy tava balte dhe një kriko me birrë: isha i uritur sa s’ta thotë mendja.
Qeshë ulur në një cep gati të padukshëm pasi sallën e kishin zënë një grup burrash e grash të veshur si për festë. Nuk m’u duk as si fejesë e as si ditëlindje. Duhet të ishte diçka tjetër. Ata flisnin me fjalë (unë i dëgjoja mirë), që për veshët e mi ishin siç mund të jetë muzika për veshët e gomarit.
I kisha zili. Dukeshin që ishin të një tjetër shkalle shoqërore. Ajo dukej që nga veshja e deri tek sjelljet. Veshjet e tyre ishin të shkëlqyeshme, si të burrave ashtu edhe të grave. Flokët e tyre ishin të shkëlqyeshme, por edhe ata pa flokë dukeshin aq bukur sa i kisha zili. Fytyrat e tyre të rruara dukeshin sikur s’kishin pasur kurrë qime, por edhe nja dy që ishin me mjekër, nuk ngjasonin me mjekroshët që isha mësuar të shihja. Qimja e tyre shkëlqente, tamam si qime maceje persiane, ose si pendë palloi. Edhe rrudhat e fytyrës nuk ishin aq të rëndomta sa ato të tim eti ose të gjyshit tim. Ato dukeshin të përsosura si gjurmët e një peneli mbi një tablo autori.
Gratë e grupit dukeshin më serioze e më intelektuale se Rita Levi Montalçino apo Nëna Tereze.
Pinin verë të kuqe në majë të buzës dhe hanin me thikë e piru, tamam si në filmat e Hollivudit. Qeshë duke i parë me sy ziliqarë kur cepi i syrit më kapi kamerierin që futej në sallë me një tabaka të ngritur lart, duke e mbajtur me delikatesë.
Ah sa e bukur m’u duk ajo tabaka. Ishte e mbushur plot me pilaf ngjyrë të verdhë, aq sa dukej si ar. Pula, e pjekur mirë, kish marrë një ngjyrë të kuqërremtë të errët të përafërt me atë të arit turk. Ajo nuk dukje si gjellë, por si një trofe me tre ngjyra.
E adhurova atë pjatancë trofe e m’u duk se edhe ata, njerëzit e shkallës të lartë të tavolinës përballë e adhuruan. Mendova se ata do i merrnin leje pulës për ta ndarë. Madje nuk do përdornin thika të rëndomta, por ndoshta nga ndonjë çantë do nxirrnin ndonjë thikë të veçantë, përse jo edhe prej ari, për ta ndarë.
E ndoqa me ëndje rrugëtimin e pulës që dukej sikur prehej mbi një shtrat të artë. E pashë edhe kur kamerieri, me gjithë nderimin e mundshëm, e mbështeti mbi tavolinë.
Sapo ai hoqi dorën, katër duar u vërsulën me shpejtësi skifteri. Njëra e kapi nga kofsha e majtë, një tjetër nga kofsha e djathtë, një e tretë prej njërës flatër dhe një e katërt nga flatra tjetër. Sa hap e mbyll sytë, pula e gjorë u shqye në katër pjesë. Në atë çast m’u dhimbs, por kur me retrospektivë kujtova skenën, për pak sa nuk u mbyta me birrë, nga e qeshura. Ndoshta e gjithë ajo qetësi fillestare ishte sa për t’u përqendruar sa më shumë në atë që do të ngjiste më pas.
E kisha menduar ndryshe fundin e asaj pule të pjekur.
– Po pse more V nuk e dije ti që si me kostum ose si me xhins. Si analfabet ose me shkollë. Pulat me pilaf njëlloj përfundojnë!

 

05-05-2014.