Ludendorff dhe Hitleri (Shkëputur nga libri”Dëshmitar i një shekulli” ) – Nga : George Seldes / Përktheu nga anglishtja: Meri Lalaj

  Ludendorff dhe Hitleri                         (Shkëputur nga libri”Dëshmitar i një shekulli” )   Nga : George Seldes     Përktheu nga anglishtja: Meri Lalaj     Para se të shkoja unë, Ludendorff u kishte dhënë një intervistë korrespondentëve amerikanë në Berlin më … Continue reading

Gjurma kërmijsh / Nga (Hamdi) Erjon Muça

Gjurma kërmijsh

 

 

Erjon Muça

Nga (Hamdi) Erjon Muça

 

 

Liqeni përplaste lehtë, tallazin e vet mbi betonin e verandës së hotelit…
Gjethet shushuritëse të shelgjeve,( duke vallëzuar të shtyra nga era dhe cicërimat e zogjve që nuk shiheshin), vareshin gati në puthje të ujit…
Njerëzit e shumtë në verandë zhurmonin, ca duke ngrënë e ca duke pritur mëngjesin. Jo të gjithë hanin njëlloj: ashtu si jo të gjithë flisnin për të njëjtat gjëra.
Disa hanin vezë të skuqura me djathë, disa të tjerë qumësht, gjalpë e reçel disa të tjerë vezë të ziera:e mund të them se Oresti ishte i vetmi që rrufiste kafenë e hidhur. I pëlqente ai ambjent i mrekullueshëm, po të mos kishin qenë zhurmat njerëzore do të ishte parajsa vetë. Ai qe gati i përhumbur duke dëgjuar cicërimat e zogjve që dukej sikur i kthenin zërin e dytë fëshfërimës së gjetheve. E bija po shihte gjurmët e kërmijve mbi rërën e shtratit të liqenit dhe hidhej hareshëm sa herë aty pranë kalonte ndonjë peshkth. Nuk donte që ta kishte mendjen tek të pavlefshmet fjalë njerëzore, por ato si për inat zinin vendin e të mrekullueshmeve cicërima. Dikush tha:
– Sa të madhe e bëni! Po të kish qenë e bukur, nënë Tereza do ish bërë mis. Por meqë ishte e shëmtuar u bë murgeshë.
– Shshsh!- I tha dikush me zë femre!
– Pse shshsh! Sikur thashë ndonjë gjë të keqe! Të vërtetën thashë. – Oresti ktheu kokën instiktivisht. Nuk donte të debatonte me atë person ngaqë atij nuk i interesonin debatet, mbi të gjitha për diçka që ai nuk njihte edhe aq mirë. (Mbi nënë Terezën njihte vetë minimumin e minimumit të lejueshëm.) Thjeshtë donte të shihte fytyrën e njeriut që u shpreh në këtë mënyrë.
Ai që tha atë frazë ishte një njeri i njohur. Ose thënë modernisht ishte VIP, plak. Aq plak sa dukej sikur vdekja e kish harruar, ose e kish lënë apostafat mbi tokë, që më të rinjtë të shihnin degradimin kimik që pëson njeriu me plakjen. Ata u panë për pak çaste, Oresti me sytë e vet rinore, larushe kurse ai intelektuali plak, me sytë e veta të plakura: që megjithëse shkuar në vite ende arrinin të qeshnin. Në ato çaste, ju kujtua një shprehje e Mauro Pozzo. Gërvisht pakës lëkurën e një heroi dhe do të zbulosh një përbindësh. Kurse ai po mendonte ndryshe. Gërvisht lëkurën e një intelektuali dhe poshtë sajë do zbulosh një qenie të thjeshtë, banale, njerëzore.
Ai që foli ishte një nga ata lloj njerëzish që me ligjëratat e veta bënin për vete shumë njerëz. Një nga ata lloje inkuizitorësh modernë që vetes i lejojnë çdo lloj gjykimi, por mos provo të gjykosh punën e tyre pasi të hidhen në fyt me të gjithë arsenalin e tyre “intelektual”.
Oresti nuk e njihte nga afër nënë Terezën ashtu si shumica e shqiptarëve ndaj nuk kish pse reagonte ndaj asaj fraze. Por pse ai njeri do shprehej ashtu? Aty ku jetonte kish dëgjuar një thënie që thoshte se po nuk pate gjë të mirë për të thënë është më mirë të heshtësh. Kurse shqiptarët nuk mund ta kuptonin këtë shprehje, pasi ne shqiptarët edhe po nuk patëm asgjë të keqe për të thënë, do e krijojmë një.
Oresti e largoi vështrimin nga sytë e mplakur që e shihnin nga pas xhamit optik së syzeve dhe ju kthye qetësisë shpirtërore dhe mendore që vetëm natyra di të fali. Nuk donte më të dëgjonte fjalë boshe nga njerëz që flasin vetëm për të nxjerrë tinguj. Për të, në atë moment kishte më vlerë fëshfërima e shelgjeve lotues se sa gjuha njerëzore. Vështroi zinxhirët prej rëre që kërmijtë ujorë linin gjatë lëvizjes të tyre. Ishin zinxhirë pa lidhje tamam si zinxhirët e fjalëve njerëzore në bar apo restorant. Nxori bllokun e vogël dhe shkroi një poezi që ju shfaq e qartë menjëherë.
Flasim, flasim….
Pa e kuptuar as vet se çfarë.
I nxjerrim tingujt nga goja,
Për të tallur,
për të sharë.

Në fakt edhe ankohemi,
Mallkojmë,
Zot e djall…
Ç’të na vijë për mbarë.
Mjaft që goja,
Të mos mbetet pa i thënë,
ca të kota fjalë.

E nuk e di se kush,
na e ka vënë si detyrim.
Që për këdo, gjithkund,
të japim nga një gjykim.

Ai, i gjykuari, mediokër është,
asgjë nuk di.
Ai është i pa dobishëm,
e unë më i mirë.
E harrojmë se kushdo,
ashtu si të gjithë erdhi në këtë botë.
Duke u përpëlitur, duke qarë.
Dhe po njëlloj do largohet prej sajë.
I ftohtë, si akull, i ngrirë.

Edhe kur përkëdhelim,
Zemrën e dikujt, me fjalë.
Nuk jemi plotësisht të sinqertë,
është servilizëm i turpshëm,
i ndyrë, i shpëlarë.

Jemi kthyer në atë,
që as vetë se di se çfarë.
Mjaft që goja të mos na mbyllet,
dhe të kemi gjithnjë dikë,
për të sharë.
Nuk i vuri datë në fund, pasi kjo poezi sa herë që ta lexonte do i kujtonte atë mëngjes buzë liqenit.

Edhe tani, në këtë mëngjes të ftohtë, teksa tymi i cigares ngrihet larg, ai mundohet që as me mendime të mos zhurmojë. As vetë nuk e kuptoi se çfarë qe që i kujtoi atë mëngjes vere në breg të liqenit. Ndoshta qe ajo gjurma e madhe që lë në qiell kalimi i një aeroplani. Tek po tymoste cigaren duke vështruar zinxhirin prej ajri pa dashur mendoi atë njeriun që fliste e fliste pa pushim a thua se po të rinte në qetësi vdekja do i vinte më shpejt.
20-01-2014