Ç’ të ketë në atë çantë / Nga (Hamdi ) Erjon Muça

Ç’ të ketë në atë çantë

 

 

 

Erjon Muça

Nga (Hamdi ) Erjon Muça

 

 

Shumë kush mund të mendojë se ajo që më ndo-dhi mua është thjeshtë trillim. Ja që nuk është ashtu! Ndodh që në jetë edhe njerëz si unë të tërhiqen nga situata aspak të përshtatshme për njerëz të kategorisë sime.
I ç’kategorie jam?
Jam një nga ata djem që mbushin rrugët e çdo qyteti shqiptar. Punoj në një dyqan ku shiten pajisje elektrike e hidraulike dhe si hobi kam sallat e basteve. Jam një nga ata që kur sheh Milanin të rrihet me rendin 4-4-2, bërtas. “Duhet të jesh trajner trap që nxjerr skua-drën në fushë me këtë rend. Sot me 4-4-2 të mundin edhe gomarët”.
Kur Milani fiton me rendin 4-4-2 unë them: “Po të luash si duhet me këtë model 4-4-2, mund edhe Bra-zilin.
E kur më pyesin se si dola me bastet? Them gji-thnjë: dola me të miat. Megjithëse po t’i bëj llogaritë mirë del se kam lënë edhe brekët në baste.
Ja ky jam unë as i mirë e as i keq. Një nga ata nje-rëzit e shumtë që zbritën nga malësitë e ndryshme dhe mësymë qytetet e qendrës së Shqipërisë. S’kam se çfarë të bëj, s’kemi se çfarë të bëjmë. Prindërit tani ju qepën maleve për t’i bërë më pjellore se fushat, kurse ne ju qepëm qyteteve që t’i fshatarizojmë më shumë nga ç’ishin.
Kjo ndodhi nisi një mëngjes, nuk e mbaj mend saktësisht ditën. Qe një nga të shumtat që zbresin në jetën tonë. Unë po rregulloja mallin në vitrinë kur ai kaloi përpara xhamit me kokën lart, veshur e ka-pardisur me kostum e kollare, duke mbajtur një çantë të fryrë ngjyrë kafe, me një togës ngjyrë argjendi. Më tërhoqi vëmendjen çanta pasi dukej e rëndë, sikur mbartte peshën e kohës. Ai u drejtua për nga bari përballë dhe u ul në një tavolinë ku ndodhej edhe një burrë tjetër. Çantën e vendosi në karrigen pranë vetes dhe m’u duk sikur nuk e la, por e mbështeti lehtë a thua se po të sillej ndryshe ajo do të dëmtohej rëndë, do të fyhej tej mase. Kamerieri iu afrua dhe burrat në moshë porositën. Pasi kamerieri u largua ata rinisën bisedën e tyre. Nuk i dëgjoja pasi isha tepër larg, por nga mimika më tha mendja se po e pyesnin njeri-tjetrin për shëndetin. E hoqa mendjen nga ata sepse në dyqan hyri një klient dhe m’u desh t’i shërbeja. Kur ai u largua nuk e di se ç’ më shtyri të shihja nga dy burrat. Kafeja kish mbërritur dhe ata dukeshin se qenë futur në një debat tepër të ndezur. Nga shenjat m’u duk se burri me çantë i tha tjetrit: “Nuk është e mundur”! Ishte një e shprehur gati e tmerruar. Kurse ai ia ktheu. “Për sy të ballit nuk të gënjej”!, ndërsa prekte sytë teksa fliste. Tjetri ia ktheu. “Ndoshta, por më duket e pa-mundur”. Me një shprehi mes habisë dhe mosbesimit”, i tha. “I kam të gjitha këtu”. Kështu m’u duk se i tha burri me çantë pasi në të njëjtën kohë preku me ledhatim të vendosur çantën e fryrë. Ai tjetri psherëtiu, sikur donte të thoshte: “Eh ç’pleh mban kjo botë”.
E ngriti filxhanin e kafesë duke tundur kokën me një shprehje prej të munduri. Edhe burri me çantë rrufiti kafenë me dorën tjetër të mbështetur tek çanta. Pasi mbaroi së rrufituri kafenë ai rinisi të fliste, por miku i vet dukej sikur nuk ishte aty në atë çast dhe zëri i burrit me çantë dukej si një sfond muzikor “zhur-mues” për mendimet e tij shtegtare. Pas pak edhe ai heshti, me sa duket u lodh nga ligjërata e vet. Ngriti vështrimin e tij xixëllues duke vështruar njerëzit dhe dorën e mbante të mbështetur mbi çantë. Dukej sikur përkëdhelte një dashnore të shtrenjtë e përfytyruese. E ledhatonte atë çantë thuajse në të të ishin ndryrë çelësat e të shkuarës dhe të ardhmes, aq sa varej edhe e ta-shmja nga ajo. Madje dukej aq krenar për të sa dukej se edhe integrimi ynë në BE varej pikërisht nga ajo që ndodhej në atë çantë.
Nuk e di se çfarë më ndodhi, krimbi i kuriozitetit nisi të lodronte dhunshëm në shpirtin tim. Ai burrë kalonte çdo ditë para dyqanit tim me po të njëjtën çantë të fryrë dhe njerëzit që flisnin me të në të njëjtin bar merrnin po të njëjtën shprehi habie në fytyrë.
Kushedi se ç’dokumente duhet të ketë në atë çantë! Mendoja me vete. Si ka mundësi ta mbajë aq shtrënguar?
Me kujdes pyeta pronarin tim për atë burrë, se të tilla gjëra janë tepër të ndjeshme. Ai më tha se burri me çantë kish qenë një gazetar i njohur gjatë diktaturës. Madje vitet e fundit kish marrë një vërejtje pasi me punën e vet shkonte pak përtej gazetarisë së lejueshme për kohën. Madje, pas diktaturës, kish botuar një zin-xhirë me libra studimorë dhe hetimorë. Këtë ma tha me fytyrën e një njeriu që sheh dhe jep gjykim për një palë këpucë të vjetra, të pavlera. Me mendjen time men-dova: eh si janë njerëzit, inatçi në kulm. Këtë e men-dova për pronarin e dyqanit ku punoja. Pasi ai në kohën e monizmit kish qenë inxhinier dhe nga ajo që dija kish shkruar edhe ndonjë libër tek-tuk, por pa arritur të qulloste gjë. Është inatçi ngaqë nuk arrin të jetë si ai, në lartësinë e tij. I thashë vetes. E kisha pa-randjenjën se ai njeri diçka dinte, madje shumë më shu-më se mund të imagjinoja unë.
Duke menduar për atë çantë mendja më shkonte në disa skena të tipit 007. Imagjinoja emra zyrtarësh në dokumentet e asaj çante. Dokumente që vinin në pikëpyetje pastërtinë e tyre politike.
Duhet ta marr atë çantë!, i thashë vetes. Meqë sallat e basteve nuk po na sjellin fat, fatin duhet ta krijojmë. Mendja më vinte te shumat e parave që mund të përfitoja nëse ato dokumente sekrete të çantës ia dorëzoja njerëzve përkatës.
Ishte dimër kur nisi kjo histori. Pas një jave në një pasdite të vonë, në një nga ato ditë që errësira vjen më shpejt sesa retë gri mësyjnë qiellin, iu vura pas: këmba – këmbës. Ai ecte para meje tejet i shpërqendruar, jo sikur në atë çantën hijerëndë mbante dokumente të rrezikshme, por sikur të kishte copa letrash pa vlerë. Dukej që ishte njeri i zanatit dhe i zgjuar. Po të kisha qenë unë në vend të tij, nuk do ecja rrugës pa një palë sy nga pas. Iu afrova edhe më shumë dhe në momentin e volitshëm e godita me dru pas koke. Ai klithi dhe u palos përdhe. Nuk humba kohë për të parë se çfarë i kishte ndodhur, por rrëmbeva çantën dhe ia mbatha si era. E ndalova vrapin vetëm kur kuptova që isha shu-më larg nga vendi i krimit dhe askush nuk më ndiqte.
Në shtëpi hyra fshehtas duke u dridhur si thupër. Askush nuk duhet të dinte se në ç’rrezik qeshë futur. Disa gjëra janë të rrezikshme vetëm t’i mendosh e jo më të kesh të bësh me to. Me të njëjtat dridhje hapa çantën e fatit. Ajo që pashë më habiti, më tmerroi.
Gazeta…. shumë gazeta! Kapa të parën i shastisur! Ishte zëri i popullit i viti 197e pirdhu. Aty kishte disa rreshta të nënvizuara dhe i lexova
Kinezërira të tilla shkojnë vetëm në Kinë. Tek ne nuk pinë ujë pasi uniteti parti popull është më i fortë se graniti.
Po kjo ç’është!? Fola më vete. Dhe lexova titullin e artikullit.
Fjalimi i shokut Enver Hoxha në plenumin e partisë për puçin në ushtri.
Mora një gazetë tjetër dhe e lexova. Ishte gazeta “Drita”.
Fshatarësia jonë kooperativiste, me hov revolu-cionar i rrëmbeu malit me mijëra hektarë tokë duke e kthyer në ara buke, për t’i përmirësuar mirëqenien po-pullit tonë heroik dhe të pamposhtur.
Hë më kot ky tani!, i thashë vetes dhe nisa të shfletoj një tjetër gazetë.
Shkencëtarët e fermës së Sukthit duan të mbeten pararojë e blegtorisë ndaj kanë nisur një eksperiment me vlera kolosale për ekonominë tonë. Ata kanë nisur të ndërzejnë lopët e racave të huaja me ato të racave të vendit. Kjo do të bëjë që edhe rendimenti i qumështit të rritet më tej.
Hë mor mos tall bythën!, thashë me vete dhe vërejta se kisha nisur të dridhesha edhe më. Ndoshta i kisha marrë jetën një njeriu për këto budallallëqe. Ja se ç’ishte nënvizuar në një tjetër gazetë:
Në stërvitjen ushtarake të rrethit të Kukësit, dja-loshi i vogël trembëdhjetë vjeçar, Mark Shpendi, arriti të godiste tre herë në qendër të tabelës së qitjes dhe pyetjes se kush e kish mësuar të qëllonte kaq mirë ju përgjigj: “Na ka mësuar partia dhe xhaxhi Enver që ta mbrojmë atdheun me jetën tonë”.
Kjo është! Nuk e di se çfarë është kjo. S’kam edhe aq shkollë, por kam dëgjuar të thonë, donkishoteske. Ç’janë këta njerëz që bredhin me çanta plot me gazeta të vjetra, që tashmë nuk vlejnë as peshën e letrës në të cilën janë shtypur.
E mora çantën dhe e hodha në të parin kazan plehrash. Rrezikova të bëhesha vrasës për një hiçgjë.
Brejtja e ndërgjegjes nisi të më shtohej në ditët në vijim pasi atë burrin nuk e pashe as të nesërmen dhe as të pasnesërmen, por në lajme s’kishte gjë të bujshme rreth ndonjë vdekjeje.
Atë e pashë pas disa ditësh; nuk ishte më krenar dhe me vete nuk mbante çantë. Dukej si një zogth i plagosur teksa ecte në rrugën përballë vitrinës së dy-qanit tim. Edhe kostumi dhe kollarja nuk dukeshim më aq të reja, seç u kish rënë një hije e vjetërsuar. U ul në të njëjtën tavolinë dhe nisi bisedën me mikun e vet. Dukej që po flisnin për çfarë i kish ndodhur dhe ai tjetri nisi të ngrysej edhe më shumë pasi mori vesh ndodhinë. Burri i ish çantës dukej më i mërzitur për humbjen e saj se për rrezikun e jetës dhe tjetri dukej sikur i thoshte: “Unë ta pata thënë, por ti nuk ma vije veshin; në këtë vend nuk i ke më besë as njeriu”.
Dhe burri i ish çantës tundte kokën me pezëm.
Ishte e vërtetë, këtë vend po e merrte rrokullima. Këtë bindje ia forcoi edhe më shumë, vjedhja e çantës.

Prill, 2014

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s