Takim me Vizionin, me kaosin. / Tregim nga (Hamdi) Erjon Muça

 

Takim me Vizionin, me kaosin.

 

 

Erjon Muça

Tregim nga (Hamdi) Erjon Muça

 

 

“Duhet të kesh kaos në brendësi për të çliruar një yll vallëzues: kështu foli Zarathustra.”

 

Njohja me shkrimtarin Miokom Zeqo, nuk qe as e beftë e as përfundim i kërkimeve të mia për të gjetur kufij të ri të hapsirës letrare. Si studiues letrar e njihja më herët, pasi në bibliotekën ime prej kohësh ndodhet studimi i tij për jetën dhe veprën e Migjenit. Si arkeolog e njihja më parë akoma: që nga koha e shfaqies së atyre 7 filmave që tregonin për mrekullitë nënujore të gjirit të Durrësit dhe që e mbushnin plot me zili dhe pasion, shpirtin tim prej fëmije kureshtar. Përballjen e parë me figurën e Shkrimtarit Miokom Zeqo e pata tre vjet të shkuara, gjatë një debati mbi letërsinë shqipe me kushëririn tim Poetin Vladimir Muça. Ai i ndezur nga këmbëngulja ime tha: Moikomi është shkrimtari më modernist në letërsinë shqipe të sotëshme. Përgjigjia ime qe e shpejtë dhe e zjarrtë, ndonëse pa lexuar asgjë nga shkrimtari Moikom Zeqo. Të jeshë moderrn në periudhën postmoderrniste do të thotë të jeshë i vonuar. Debati nuk zgjati më tej pasi dikush nga ata që na shoqëronin në tavolinë, nuk e di përse e hodhi debatin në një degë tjetër.
Më pas për Moikomin më foli me superlativa edhe miku dhe eseisti, ose siç e quaj unë, profesori im i esesë Ing Fatmir Minguli. Shprehimisht ai më tha tregimi i shkurtër i Moikom Zeqos është tronditës për nga hapsira e tejskajshme meditative. Kurse Profesor Anto Nikë Berisha një tjetër mik fisnik e cilësoi si shkrues me erudicion maramendës, madje janë të pakët eruditët e kalibrit të tij dhe jo vetëm në hapsirën shqipfolëse.
Kështuqë kur, për krishtlindjet e vitit që lamë pas, miku im Fatmir Minguli më solli vëllimin me tregime, të sapo botuar nga shtëpia botuese bota shqiptare, Enukët Engjëllorë, u gëzova shumë. Nuk kam përse ta fsheh, sedra ime u ndje u gudulisur, pasi librin ma dhuronte Moikom Zeqo me mbishkrim enkas për mua. Për një njeri që adhuron letërsinë, një libër i dhuruar vlen më tepër se një brilant, kur ky është me dedikim ka akoma më vlerë.
Përballia me Enukët Engjëllor qe “fatale”, pasi me të unë nuk zbulova shkrimtarin por vizionarin Moikom Zeqo. Të gjitha tregimet e vëllim madje edhe sinopset në fund të tijë nuk janë mendime po dritare të hapuar drejtë pafundësisë.
Vizionar!
Dua ta theksoj këtë pasi për mua një vinzionar është më shumë se një shkrimtar. Një vizionar është diçka mes gjeniut, profetit dhe dijetarit. Vizioni është qendra e trekëndëshit që formohet nga gjenialiteti, profecia dhe erudicioni. Pra është krijesa profetike e një erudicioni gjenial. Po të përdoria gjuhen e astrofizikës, vizionarin do ta cilësoja me një diell të munguar. Nuk duhet të bini pre e kurthit negativ që ngre përemri i munguar. Pasi në sistemin tonë diellor rreth diellit rrotullohet edhe një i tillë dhe për jetën tonë tokësore ai është po aq i domosdoshëm sa edhe dielli. E kam fjalën për Jupiterin, gjigandin e gaztë, ai është një gllabërues kometash dhe asteroidësh që po të përplasesjin me tokën do ishin fatal për mbijetesën e jetës, të çfarëdolloji, që gjallon në planetthin tonë. Kometat përthithen nga ky gjigand duke pushuar së egzistuari.
Ndoshta!
Po ta marrim për të mirqenë teorinë taosite, jupiteri mund të jetë një portë magjike dhe kometat nuk shpërbëhen kur përplasen me të, ato thjeshtë kalojnë në një tjetër dimension. Pasi mbarova së lexuari vëllimin me tregime Enukët Engjëllorë vështrova edhe një herë dedikimin dhe mu duk sikur në mes të shkronjave të tijë dallova një epigram të fshehur.
” Crash test Për Erjon Muçën”!
Tre miqtë e mi më lavdëruan shkrimtarin Moikom, kurse unë në një pasdite gushti po udhëtoja me mjetin tim drejtë Tiranës, për të takuar vizionarin Moikom Zeqo. Pasi për mendimin tim në librin Enukët Engjellor ai nuk shkruan mendime, gërmëzon vizone.
Sigurisht ndihesha i elktrizuar nga idea se do ulesha të bisedoja më një njeri, nga i cili ke shumë për të mësuar. Me të u takova një nga kafenetë e shumta të tiranës, u ulëm jashtë ndanë një shtarëvani dhe pas dialogjeve fillestare unë i thashë.
– Për mua, të paktën në hapsirën Shqipfolëse, ju jeni i vetmi shkrues të cilin pa frikë mund ta cilësoj me Boregesin.- ai buzëqeshi! Ndoshta nuk i pëlqeu krahasimi im! Ndoshta ju duk naive, por nga vështrimi i tij nuk arrita ta kuptoj. Pasi çliroi tymin e cigares në mënyrën më tëq etë të mundëshme më tha.
– Unë jam pak i margjinuar si shkrimtar! – në tonin e zërit të tijë nuk vura re as shenja mllefi, as shenja keqrdhje. Ai e tha aq natyrshëm kët frazë sa që mua më tingëlloi me një tjetër frazë: Ju jeni të lumtur, kurse unë ndihem më i palumturi ndër ju. Pasi unë njoh atë që kufizon rrethi im diturisë, por nuk njoh atë që ndodhet jashtë këtij rrethi.
U ndamë me të pasi ai më dhuroi dy libra të tij. Sigurisht me dedikim të cilin e shkroi mbi tavolinë përballë meje.
Gushti mbaroi dhe unë ju riktheva rutinës time, larg pushimt dhe pranë punës. Larg kafeneve dhe bisedave dhe më pranë leximeve dhe shkrimeve. Nuk u mora menjëherë me librat që më dhuroi tashmë miku im Moikom Zeqo, pasi duhet të ingranohesha në pëditshmërinë time të çakorduar paska nga pushimi që të gjeja qetësinë e duhur për të shfletuar librat e vizionarit Moikom Zeqo. Libra ishin dy, por mua më ngacmoi më shumë vëllimi me tregime Abraxar, mbreti i botës botuar nga shtëpia botuese Buzuku, libër që nxiti edhe këtë tregim. Më shumë se titulli më nxiti një shënim që ndodhet mbi kopertinë: ” një tregimtar i pashoq, tek kemi Zeqon mistik, herë historian, arkeolog, pasionant, estetin borgesian, por mbi të gjitha, Eruditin e fshehtësive të mëdha.
Si ka mundësi që askush nuk vë re vizionarin të cilin Zbulova unë?
E lashë kopertinën dhe palmpsestin dhe u përballa me kaosin!
Kaos shpërthyes, çekuilibrues, tregues e fshehës në të njëjtën kohë. Kaosin nga i cili rodhi jeta dhe pa të cilin nuk mund të ketë të tillë. Dueht të keshë Kaos brenda që të çlirosh një yll vallzues: kështu foli Zarathustra. Zrathustra vetëm sa hodhi idenë Kurse Vizionari Moikom Zeqo futet brënda tij, e zbërthen, e analizon, e rrotullon njëqind e tetëdhjetëgradë, që me anë të tijë të na tregojë anën e errët të hënës. E nuk është ai kaos, ajo fjalë me të cilën jemi mësuar të emërtojmë rrëmujën. Jo kosi i tijë ka forëmën e një peme, që nis nga i njëti trung dhe shpërthen në degzime të pamendueshme. Të gjitha drejtuar drejtë pafundësisë qellore dhe çdo njera prej tyre tregon një yll, yllësi apo univers më vete. Kaos që të tregon defektin e vërtetë të generit human dhe të bindjeve të tij… kaos i përdorur si mikroskop për të vështruar më qartë rrugën evolutive të rracës njerëzore. Është e vërtetë se udhëtimi evolutiv i humanëve nisi miljona vjet të shkuara, por nuk është aq gjatë dhe përkryer sa ç’e pandehim. Për ta kuptuar këtë mu desh kaosi I Moikom Zeqos. Ajo që mua më dukej si një drejtëz e gjatë, nuk ishte tjetër veçse një bashkësi segmetesh jetësore, brezash njerëzor.
” Nuk ka shi të paparishkueshëm” !
Po është mëse e drejtë, ashtu si nuk ka vdekje të papritur. Pasi që në momentin që ngjizet një qenje e gjallë, atij ose asaj i është dhënë edhe dënimi me vdekje. Ashtu si që në momentin që ngre një ngrehinë kë shënuar edhe fillimin e rrënimit të sajë.
Kaos!
Ekzistent dhe i padukshëm. Aq sa më duket se edhe ajo legjenda e mundjes së tij nga Kronosi dhe më pas e Kronosit nga Zeusi nuk është gjë tjetër veçse një gjetje e të parit. Një shfaqie teatrale me burratinë dhe ai nga errësira kaotike që ka rreth vetes lëvis fijet e burratinëve të cilët mendojnë se e kanë mundur.
Ajo fraza e Moikom Zeqos në atë bar-kafe të Tiranës, vetëm pas leximit të librit ka marrë tingëllimin e duhur.
Me keqardhje e pranoj, madje me një bindje matematike se ai nuk ka se si të ndihet ndryshe. Në një shoqëri obeze dhe të alkolizuar maratonisti, apo edhe maratona nuk kanë se si të mos ndihen të margjinuara. Obezi metematikishit nuk kërkon levizjen, por qetësinë e kolltukut apo divanit. Në një shoqëri të thjeshtëzuar nga telenovelat Braziliane apo Turke, askush nuk do të arrinte të kuptonte thellësinë kaotike të vizinove universale Të Moikom Zeqos.
E si mund ta mbyll këtë tregim kaotik? Ka vetëm një mënyrë. Do e mbyll duke i thënë atij Shkrimtarit vizionar të margjinuar.
I dashur Moikom. Ju jeni duke rrezikuar seriozisht të ndryshoni nga 5 në 6 numrin e idhujve të mi të letërsisë.
10-09-2014
Pisa (It)

Poezi nga Vaso Papaj

Vaso papaj

Poezi nga Vaso Papaj

 

 

 

Bestar

 

Shembet skela, shembet bota.
U ça qielli, s’ka më Zota.
Heshti kënga e shqiponjës.
Humbi frymë në gojë t’ulkonjës.

Ëngjëll je, që re nga malet,
Tërë rininë ta mbytën hallet.
Engjell je erdhe nga qielli,
I mbështjellë me rreze dielli.

Tremben zogjtë, thyhen kokalla…
S’kam më fjalë, m’u bën gërmadha.
Në një vend që s’ka më besë,
Një Bestar duhet të vdes.

 

 

 

Sunset *

 

Eja në Sunset,
Të provojme ta prekim dhe një herë rininë,
Të shohim si dorëzohet dielli në det,
Si fiket të gjejë dashurinë.

Ndjekës të ëndjeve,
Tërë ditën lodhur në shërbim të jetës.
Mezi e fshehim therjen e këmbëve
E prapë, mes të rinjve, mbetës.

Aty, tek qoshja
Presim mesnatën, të shijojmë harbimin.
Mënjanuar por rrëmbyer nga joshja,
Zgjuar të përqafojmë gëzimin.

Po ku është ajo, rinia jonë, pse s’vjen?
E kërkoj ngado, kjo natë pse më gënjen?
Na kishin thënë, në këtë orë vjen këtej.
Ku humbi?… Nuk e shoh, nuk e gjej…

Mesnatë, bari plot…
Rrok e samba, tundu shkundu, çmenduri.
Në delir rinia na rrethon e na përlot.
Më bëhet sikur ëndrrat m’i ka marrë njeri.

Çifte fqinjët tanë…
Puthjet nuk i fshehin, falin puthje reshë.
Na kujtojnë takimet tona, ato që pas i lamë.
Të bukurën, që rron akoma midis nesh.

Dhe ja përse
Lumturia – mike një mësim na dha në jetë.
Në dashuri fitojnë dhe sot ashtu si dje,
Ata që kanë një zemër të vërtetë.

E lodhur hëna nis e varet…
I ngjajmë asaj, tërhiqemi mezi, gjer në shtëpi.
Mbylle portën, zemër, mbylli dhe dritaret,
Të mos na iki dashuria, e fundit poezi.

 

Shtator 2015

*Bar, që frekuentohet nga të rinjtë, në Currila.

 

 

 

Nën të njejtin qiell

 

Nën të njejtin qiell,
Jetojnë e vërteta dhe gënjeshtra.
Nën të njejtin qiell,
Flirtojnë dashuria dhe urrejtja.
Nën të njejtin qiell,
Vdes dhe ngjallet ëndrra.
Nën të njejtin qiell,
Shpesh më tepron dhe dhembja.
Nën të njejtin qiell,
Buzëqeshja, lot që pikon më ngjaka.
Djaj dhe engjëj më rëndoni kot
Me ide të mbrapshta.

 

 

 

Në rrugën e rinisë

 

Rrugën e rinisë prap’ e kisha gjetur.
Kioska shtrembaluqe aty kishte mbetur.
Në bangot e drurit ca fytyra të reja.
Një gotë më ofruan, s’kisha ku të veja.

Ja, në ato bango, dikur ishim ulur.
Kafe kishim pirë, me orë rrinim ngulur.
Gishta kapërthyer, shiheshim në sy,
“Përgjithmon të dua” thonim që të dy.

Po nuk shkoi gjatë, ti maturën more.
S’ndriti më n’asfalt qeshja engjëllore.
Ditët numeroja, vitet rrodhën lumë.
Unë portretin tënd gdhendja dhe në gjumë.

Prandaj jam këtu, erdha përsëri.
Kërkoj të të gjej, e nuk shoh njeri.
Me një gotë në dorë, në buzë një cigar’,
Më godet fort zemra, përgjysmë e ndarë.
Ulur jam me veten, vetminë shoqëroj.
Them se më do fort, s’do të më lëshojë.
Edhe nëse nesër, të gjithë marrin dhenë,
Unë do t’jem këtu, të pres, ndoshta vjen…

Po në atë bango, ulur dy të rinj.
Edhe pse të dehur, s’i vështron njeri.
Puthen gjat’ e gjatë dhe seç pëshpërisin.
Ndoshta dashurinë mezi e vërtisin…

Dhe unë jam këtu, këtu përsëri.
Përpiqem të të gjej e nuk shoh njeri.
Me një got’ në dorë, në buzë një cigar’,
Qiell i zemrës sime në dy pjesë i ndarë.

 

 

 

Jeta ime

 

Jeta ime i ngjan një filmi,
Një pranverë brenda një dimri.
Komedi qoft’ apo dramë,
Nuk ndryshoj, jam ky që jam.
Jeta ime i ngjan një filmi.
Shkon përpara me revan.

Projektuar në ekran
Trëndafil në uragan,
Me një lot që e mbaj në dorë
Spektator a gladiator.
Buzëqeshje veç shpërndaj,
Si përherë, fajtor pa faj.

Jeta ime i ngjan një filmi,
Filmit i mungonte grimi.
Kur një qeshje, kur ca lotë,
Kur shum’ dritë, kur terri i plotë.
Jeta ime i ngjan një filmi,
Të mos ndotem, mos të ndotë.

Kur kam nxehtë e kur të ftohtë,
I pagjumë me ëndrra plot.
Nder pa blerë e nder pa shitur
Asnjëherë i çoroditur.
Një minutë s’kalova kot,
Zemra Zot e shpirti Zot.

Shpesh mes njerzish dhe “të shquar”,
Por më shumë me “të harruar”.
Të përpjetë dhe tatëpjetë,
S’u lëkunda tërë një jetë.
Dhe në qesh i dëshpëruar,
Shpirti prapë më mbeti vluar.

Jeta ime i ngjan një filmi,
Natë e gjatë e dal nga dimri.
Lumturi duke gjurmuar,
Pafundësi duke ëndërruar,
Jeta ime i ngjan një filmi,
S’pati kurrë titra të shkruar.

 

 

 

Nëna e valëve
(me motive himarjote)

 

O Neço*, ngriu nga varri
Bëje këngën për së pari
Vajz’ e valëve s’ësht’ këtu
E rrëmbyen valët blu

Ngrihu , Neço dhe këndo
S’ka as nuse, jo, mor jo
Koh’ të tjera sot kan’ dalë
Bëj’ një mund e këmbe fjalë.

O Neço, ngriu nga varri
Zër sokakun për së mbari
Port’ më port’ lësho një zë
Nga tri plaka, mbetur një…

Kalo sot e kalo mot
Nëna valët i përlot
Qan nat’ e qan ditë
O kurbet, na thave sitë **
Ngrihe, Neço, zën e saj
Çik’ e Qorre maj’ më maj’
Zëri nënës, kënga jote
Të mos tretet nëpër mote.

 

*Neço Muka këngëtari i shquar himarjot
i viteve njëzet tridhjetë.
**sitë-forma dialektore e fjalës sytë.

DASHURI NË HAPËSIRË / Tregim nga Pilo Zyba

DASHURI NË HAPËSIRË

 

 

pilo zyba

Tregim nga Pilo Zyba

 

Ishte ditë e shtunë si sot. Unë kisha dalë në qëndër të Londrës vetëm.Në fakt po prisja një mikun tim që të vinte. Mbi Parlamentin e madh të Britanisë në breg të lumit re të bukura të shtyra nga era, preknin dhe mblidheshin te maja më e lartë e kullës, e cila, është me gurë të gdhendur, të një stili me arkitekturë latine, dhe nga më të bukurat në botë.Rrezet e diellit që binin mbi to, të krijonin përshtypjen se kulla e lartë ishte magnetike dhe i thithte retë, ato dëndësoheshin dhe bëheshin herë si një dyshek i madh i butë, dhe herë si një jastëk i bukur, ku rrezet shkonin, i puthnin pak, dhe iknin për të mos u prishur bukurinë.

Mbi lumin e shtruar dhe të qetë të lumit të Tamizit fluturonin dhjetra pulëbardha si zarfe të mbyllur që niseshin në adresat e qiellit.Ato çukisnin ujin e kaltër, merrnin në sqep ujë si vesë të kristaltë dhe e ngjisnin lart, e duke rënë krijonin rruzuj të argjentë me bukuri përrallore nën rrezert e diellit.Kur binin në ujin e qetë dhe të mëdafshtë si gjumi i një femije të pa fajshëm, krijonin rrathë të vegjël, dhe sa më shumë hapeshin bëheshin më të mëdhenj, si valët elektronike të telefoneve, të radiove apo televizorëve.

Unë kisha qëndruar dhe po i shikoja, po i shikoja, dhe në ato çaste me trup isha në qëndër të Londrës por me mëndje isha me retë dhe te retë.

Ndërkohë fryu një erë e lehtë dhe i çvendosi retë e bukura.Nën penelatat e diellit ato morën forma të ndryshme, ngjyra të ndryshme, u bënë më të buta, si lesh i krehur, dhe u shpërndanë pak, u bënë endërrimtare, më pas u mblodhën përsëri bashkë, sikur kishin frikë se mos humbisnin njëra tjetrën.

Pastaj një re e vogël u tërhoq më poshtë, dhe u var si ujët e derdhur nga një gotë e madhe qiellore. Më tej u kthye në ujvarë nga bardhësia e dritës dhe rrezet e diellit. Mu duk se u kthye në një ujvarë flokësh, që derdheshin dhe më dukej se do vinin deri te unë.

Ajo re e bukur mori formën e flokëve të dashurisë time. U var deri mbi valët e lumit të Tamizit që rrjedh aty pranë prej mijra vjetësh. Herë më ngjante si ujvarë dhe herë si shkallë të bukura që të ngjisin në qiell.

Unë zbrita në bregun e lumit.. Vajta pranë shkallëve.Vura duart te flokët dhe i tërhoqa fort për të provuar se ato me mbanin, apo më lëshonin dhe vritesha. Mijra kalimtarë dhe turistë më shikonin të habitur. I tërhoqa edhe njëherë, dhe kuptova se ato vërtet ishin të varura nga qielli, por diku ishin mbërthyer dhe nuk më linin që të bija. Atëherë provova dhe hodha hapin tim të parë. U tendosa fort, që të kuptoja se përveç meje, kjo shkallë qiellore mbante peshë më shumë se pesha ime, që të mos bija kur isha në lartësi.

Nuk di pse doja të ngjitesha deri në qiell këtë të shtunë! Nuk di pse shpirti dhe dëshira kërkonte vetëm qiejt ti pushtonte, por dhe të pushtohej në thellësinë e tij.

Ndërkohë një pulbardhë u ngrit nga lumi dhe erdhi pranë meje.U trëmba se, mendova mos me krahët e saj, me sqepin e saj, ajo do të këpuste flokët e gjatë ku mbahesha, dhe do bija poshtë, se tashmë isha ngjitur shumë lart.

Qëndrën e Londrës e shikoja të gjithën. Ajo po me dukej gjithnjë dhe më e vogël, ndërsa vetja po më dukej më i madh. Flokët e gjatë i kisha kapur fort, si kapet një i mbytur pas një trungu që ia bie fati në rrjedhën e lumit.

Pulbardha shkruante në qiellit me nota me sqepin e saj. Shkruante një këngë që ma bënte trupin të lehtë, dhe dëshirën e ngjitjes më të madhe.

Kjo këngë e pa dëgjuar, por shumë e bukur, por dhe rrahjet e krahëve të saj, ma freskonin fytyrën, e ma bënin vështrimin më të qartë.

Tinguj, tinguj të harmonizuar, një koncert i madh qiellor, që shtynte retë sa në një krah në tjetrin, si tufa njerzish të zënë për duarsh, e që perkunden nën ritmin e këngëve.

Pulbardha me sqepin e saj si dirizhente drejtonte koncertin. Me krahët si duar, me levizje ritmike i jepte levizjet tingujve që kishin pushtuar hapësirat, dhe që i dëgjoja vetëm unë.Aty kuptova për herë të parë në jeten time, se, levizjet e reve janë koncerte të mëdhaja që luhen nga orkestra të mëdhaja, dhe vallzohen nga re të mëdhaja, balerina në skenën e madhe qiellore.

Për një çast pulbardha mblodhi krahët dhe më qëndrojë mbi sup. U trëmba, lëviza supin për ti thënë, “mos u ul aty se shtohet pesha dhe do biem”…por ajo u ul dhe po me çukishte me sqep në shpatull. Unë nuk i hiqja dot duart që ta trëmbja. Kisha frikë

se humbisja ekuilibrin dhe bija.

Çukiste diku në qiell sikur merrte ngjyrat, pastaj vizatonte në shpatullën time diçka që unë nuk e shikoja…

Atje ku shikonte se nuk e realizonte dot bukur pikturën e saj, me puplat e krahëve e fshinte si një gomë që fshin gërmat e shkruara gabim mbi një letër.

I shtyrë dhe nga frika, unë ngjitesha dhe më shumë lart, për të vajtur atje ku as vetë nuk e dija, por kuptoja se, sa më lart ngjitesha, ndihesha më mirë, me i sigurtë, dhe shtëllunga e reve ishte më e rëndë dhe me krijonte siguri. Hodha sytë poshtë. Nuk dija sa larg isha ngjitur, nuk shikoja asgjë përveç një bardhësie, dhe re të tjerrura e të shpërndara si ajri që nxjerrim mbas frymë nxjerrjes.

E pashë që isha ngjitur shumë lart, shumë. Mendova se tashme ishte më lehtë të ngjiteshe se sa të uleshe poshtë. Ngjitja më pëlqente më shumë, sepse në jetë gjithmonë kam kërkuar dhe dua lartesitë.

Fryu një erë disi e fortë. Pashë me frikë se, fllokët e gjatë ku mbahesha u rralluan, mendova se, tashmë do bija.Pulbardha që lexojë mendimet e mia u largua nga supi dhe e lehtësoi, por, prapë pesha e frikës nuk më iku.

Pulbardha kapi me sqep flokët e shpërndara të reve. Si një qëndistare e vogël ajo i bëri bashkë dhe mi pruri te dora, tek të dyja duart, dhe më bëri …cri-cri-cri! Nuk e kuptova gjuhën e saj, por kuptova se ajo po me thoshte, “hapi duart, dhe shtërngojë këto që po të jap.Sa më shumë flokë, aq më i sigurtë në ngjitje por dhe në qëndrim”.

Hapa njërën dorë dhe kapa fllokët e gjatë të resë, pastaj dhe dorën tjetër. U ndjeva më i sigurtë, por këmbët më dukej se i kisha në ajër.Pulbardha lexonte mendimet e mia, si duket atë e kishte derguar një engjell që të më ndihmonte në rrugën time në ngjitje drejt qiellit.Ajo u largua pak, dhe që nga largësia përplaste krahët. Shtynte retë në drejtimin e shkallëve të mia.Shkallët u bënë të sigurta. Flokët që vareshin më të sigurta, qëndrimi im më i sigurte.Buza me qeshi, sytë morën shkëlqimin e më parshëm, atë të shpresës dhe dëshirës për të kapur qiellin me dorë, e për të prekur endërrat e bukur.

Një re tjetër që ishte pak më larg në shpinën time, me jepte përballë resë që kisha pamjen e një pasqyre të madhe dhe të bukur, aty shikoja veten, por në pjesën time të shpatullave.Mbeta i habitur dhe i befasuar.

Në shpatullën time të djathtë, atje ku kishte qëndruar pulëbardha, kishte pikturuar me sqep dhe me ngjyra portretin tënd, dhe më poshtë në formën e një firme të stërgjatur kishte shkruar emrin tënd.Emrin dhe portretin tënd dashuria ime.

Ndjeva se kraharori mu mbush me dëshira të mëdha. Gjaku me rrahu fort nëpër damarë.Te gjitha venat mu kthyen në lumenj që qarkullonin në të gjithë hartën gjografike të trupit tim. Mu duk se dhe vetë isha kryer në një re, që mund te fluturoja pa u kapur askund, pa u mbajtur, pa pasur frikë.

Ai portret dhe ajo firmë ishin parashuta ime që më mbanin lart në ajër, të lehtë dhe puplor.

Provova dhe e lëshova njërën dorë. Nuk po ndjeja as frikë, as nevojën për tu mbajtur diku.Lëshova dhe dorën tjetër, dhe kuptova në vetvehte se isha kthyer në një zog dashurie, i cili prek me sqepin e tij qiejt, dhe kap me krahet e tij të gjitha hapësirat.

Pulëbardha që qëndronte përballë meje më kontrollonte të gjitha levizjet, me jepte kurajo…cri-cri-cri.

Fjalët e saj ishin dhe gezime dhe urdhëra.Ajo urdhëronte krijesën e saj në shpatullat e mia.

Fillova te ngjitem lart…lart…lart, por pa u larguar nga shkallët e mia, sepse mendoja që, nëse humbas forcën duhet të kapesha përsëri atje.

Pasi udhëtova ndjeshem dhe me deshirë, u ndjeva më i sigurtë. Hodha vështrimin lart. Bardhësi, bardhësi, pastërti në ajër, në ngjyra, dhe poshtë re të pambukta që lundronin si njerëz që vrapojnë pas punëve të tyre.

Me lart pashë një kështjellë të bardhë, të pambuktë, me dyer të hapura dhe me mure rrethues të mbushur me lule.Qëndrova pak, mora frymë, dhe u drejtova nga porta e madhe.Kur vajta te porta që ishte e hapur, pashë se ajo nuk kishte si nëpër filma mbrojtje me heshta, dhe në thellësi nuk kishte ndërtesa të fortifikuara. Kishte vetëm lule dhe një krevat të madh perandorie. Mbi të një mbretëreshë, që ishte veshur me fustan të bardhë resh, të qendisur nga dora magjiplotë e natyrës.Flokët i kishte të artë dhe të lëshuar, që i derdheshin mbi gjinj. E florinjta e tyre ngjante me rrezet e bukura te diellit, që shkëlqejnë dhe në rrugën dhe format e tyre flasin me gjuhën e stileve dhe artit të rrallë të bukurisë femërore.

Fshiva sytë. Hodha veshtrimin përsëri. Nuk isha në ëndërr, por ishte e vertetë.Ti qëndroje gjysëm e shtrirë me buzën e qeshur. Flokët ti mërrte era dhe të lëpinin sytë, e bukur, buzët e fryra si shegë e plasur, dhe gushën e larë e të mermertë.

U ngrite pak dhe me fole:

– Erdhe shpirti im? Kisha kaq kohë që të prisja!

– Erdha, të thashë, por ishe shumë lart, shumë lart, kam kaq kohë që ngjitem dhe sot munda që të arrij.

– Lartësitë duan mund, Pilushi im.Po nuk u zgjate, nuk i mërr dot në pemë frutet e mira dhe të pjekura.

Unë qendrova perpara krevatit, ti u ngrite në këmbë, u derdhe e tëra në dritë, por dhe në bukuri. Lëbyra sytë, sikur nuk besoaj se je aq e bukur, ndonse këtë bukuri e kam prekur dhe puthur.

Tunde flokët e gjatë si pema nga era, dhe lëshove mijra rruzuj si margaritare vese mbi krevat, mbi supe, por edhe mbi mua që qëndroja perballë.

Ndërkohë pashë dy pulëbardha të vogla që erdhën mbi supet e tua.Qendruan pak sa për të marrë frymë, dhe pastaj…ah…ah..pastaj!

Sejcila prej tyre kapi me sqep cepin e fustanit të gjatë dhe rrahën krahët, rrahën krahët fort, fort, fort.Fustani fillojë të ngjitej lart, lart, lart, dhe duke filluar nga poshtë unë fillova te shikoj pjesët e trupit tënd, që dukeshin gjithnjë e më qartë, si një ishull i bukur kur mbaron furtuna

mbi det. Nuk vonojë shumë dhe ti u shfaqe përpara meje e tëra, e bukur, më e bukur se kurrë, e larë me dritë, me ngjyra, e vertetë dhe e prekshme.Më ngjaje me Deidemonën, mbretëreshën e parë të botës.Me Deidemonën motrën e Pirros së tretë të pjesës së poshtme të Ilirisë, që mbretërojë në shekullin e tretë përpara Krishtit, atëhere kur bota e madhe jetonte shpellave, dhe ndiqte pyjeve drerët për ushqim.Kurse mbreteria e saj e pasur shpërndante në botë kulturën dhe bukurinë Ilire. Shikoja gjithçka, përpija gjithçka, shijoja gjithçka.Zemra rrihte fort sikur donte të dilte nga kraharori, sytë ishin të përqëndruar, donin të përpinin të gjithë qiellin tënd dhe gjithësinë që mbaje brënda.

Vajte te këndi i krevatit, që ishte si një aerodrom i madh dhe i mbuluar me bukurinë e dashurisë, më zgjate të dyja duart dhe më the:

– Eja shpirti im, eja!

Unë të preka dhe u bëra i lehtë, të preka dhe u bëra i tejdukshëm, u bëra një shpirt që nuk ka peshë, por vetëm krah, vetem nota dhe dëshira.

Unë u ngjita. Në ato çaste u duk se në kraharorin tënd u hap një porte e madhe, si dy krahë të bukur të mbushur me shpresa, dhe më përpiu brënda.

Në ato çaste dëgjoja vetëm renkimet e tua, dhe dihatjen e shpeshtë të frymëmarrjes time. U shfaq përballë një det i madh me dallgë, dhe ne të dy që luftonim që të kalonim mbi to për të arritur në ishullin tonë qiellor të premtuar.

Pas një lufte të madhe me dëshirat, deti fillojë të qetësohej dhe shpirtrat tanë morën sipërfaqen e kaltër dhe të bukur të lumturisë.Dëgjova një krisëm.Hapa sytë. Dritarja e dhomës ishte hapur.Jashtë frynte pak erë. Perdja e gjatë dhe e mendafshtë kishte dalë jashte dritares dhe valvitej si një dorë që përshëndeste dikë. Përshëndeste një re të bukur që lundronte në qiell. Unë pashë orën dhe u ngrita rrëmbimthi. Dashuria ime ishte shkëputur nga toka me aeroplanin e linjes “British Airways” dhe duhej të shkoja ta prisja në aerodromin Stansted në lindje të Londrës. Ajo vinte për herë të parë ashu si vjen pranvera e virgjër stinë me bukurinë dhe lulëzimin e saj.Dora e stërgjatur e perdes përkundej nga qielli dhe i thërriste reve të ndalonin për të pritur delegacionin e dashurisë.