“Një natë në Lisbonë” (Roman) – ERIH MARIA REMARK / Përktheu: Aristidh Ristani

“Një natë në Lisbonë”  (Roman) – ERIH MARIA REMARK

Ishte marramendja e të mërguarit në formën e saj të kulluar, zbrazëtira në stomak, lëmshi në grykë dhe dhimbja në rrënjët e syve. Ajo që njeriu, për pesë vjet me radhë, është përpjekur ta varrosë, ta harrojë e t’i largohet si një të sëmuri nga kolera, nxjerr krye prapë: kujtimi vdekjeprurës, kanceri i shpirtit, që mbërthen imigrantin! U orvata të shpëtoja nga kjo lëngatë. Si edhe më parë, u ktheva të sodisja tablotë e paqes e të qetësisë, tablotë e Sislejt, të Pisaros e të Rënuarit; rrija me orë të tëra në muze…, por tani efekti ishte i kundërt. Këto piktura nuk më qetësonin më, përkundrazi, ato nisën të thërrisnin, të kërkonin, të më kujtonin një vend të pashkretuar akoma nga gërbula e murrme, të më kujtonin disa mbrëmje nëpër rrugë, mbi muret e të cilave lulëzonin jargavanët, buzëmbrëmjet e praruara të qytetit të lashtë, kambanoret e blerta, rreth të cilave silleshin fluturim dallëndyshet…, dhe gruan time.
Jam njeri i zakonshëm dhe nuk kam cilësi të veçanta. Me time shoqe kisha jetuar katër vjet, siç është zakon të jetohet, pa vështirësi, rehat, por jo me ndonjë pasion të madh. Pas muajve të parë, marrëdhëniet tona ishin bërë ajo që quhet një martesë e mirë, një lidhje ndërmjet dy njerëzve që pranojnë se respekti i ndërsjellë është bazë për një bashkëjetesë të qetë. Nuk na vinte keq për mungesën e ëndrrave. Të paktën, kështu më dukej mua. Ishim njerëz të arsyeshëm dhe e donim njëri-tjetrin.

Por gjithçka ndryshoi: nisa ta qortoja veten që kisha bërë një martesë aq të rëndomtë. Kisha humbur aq shumë gjëra. Përse kisha jetuar? Ç’po bëja tani? Fshihesha dhe rroja me të keq. Gjer kur do të vazhdonte kështu? Dhe si do të përfundonte? Do të shpërthente lufta, dhe Gjermania do të fitonte. Ishte i vetmi vend i armatosur gjer në dhëmbë. Ç’do të ndodhte më pas? Ku do të fshihesha po të më mbetej akoma kohë e frymë? Në ç’kamp do të vdisja urie? Pas ç’muri do të më shembte përtokë ndonjë plumb pas zverkut, po ta kisha këtë fat?

Pasaporta, në vend që të më jepte qetësi, më hodhi në dëshpërim. Vrapoja rrugëve gjersa lodhesha aq shumë, sa nuk mund të vazhdoja më tutje; por s’mund të flija, sepse, edhe kur më zinte gjumi, përsëri më zgjonin ëndrrat. Shikoja time shoqe në një bodrum të Gestapos, e dëgjoja të thërriste për ndihmë nga oborri prapa hotelit, dhe një ditë, tek po hyja në Café de la Rose, m’u duk sikur e pashë fytyrën e saj në pasqyrën e varur shtrembër përballë derës, të zbehtë, me sy të pikëlluar; ajo fytyrë u kthye në një çast nga unë dhe, sa hap e mbyll sytë, u zhduk. Ishte aq e gjallë, sa m’u bë sikur do ta kapja me dorë dhe aty për aty shkova me vrap në dhomën që ndodhej prapa pasqyrës. Si përherë, dhoma ishte plot me njerëz, por ajo nuk qe midis tyre.

Për disa ditë kjo m’u bë si një ide fikse: më dukej sikur edhe ajo kishte ardhur që matanë kufirit dhe po më kërkonte. Qindra herë e pashë të dilte nga një qoshe, të rrinte ulur mbi një stol në Kopshtin e Luksemburgut dhe, kur i afrohesha, më dilte përpara një fytyrë e panjohur dhe e habitur; e shikoja t’i binte mes për mes Sheshit të Konkordës mu në çastin kur lumi i automobilave do të vihej sërish në lëvizje, dhe më ngjante sikur qe me të vërtetë ajo: ishte ecja e saj, mënyra si i mbante supet, më ngjante madje sikur njihja edhe veshjen e saj, por, kur polici e ndalte më në fund vargun e makinave, dhe unë vrapoja pas saj, vija re që ajo qe zhdukur, e gëlltitur nga gryka e zezë e metrosë… Dhe, kur zbrisja poshtë, në platformë, shihja vetëm dritat tallëse të bishtit të trenit që zhdukej në errësirë.

(ERICH MARIA REMARQUE: “Një natë në Lisbonë”,
Titulli i origjinalit: “Die Nacht von Lissabon”,
Roman, Shtëpia botuese “FAN NOLI”, Tiranë 2012, 258 faqe.)

 

Përktheu: Aristidh Ristani

Poems by Bam Dev Sharma

Poems by Bam Dev Sharma

 

ALL THAT WONDER

Poised and puffy mountains
Stand as witness
For the pensive sky
When fluffy reeds
Dance with starlit night.

Snow covered trees
Stand excited
Pushing away
The gentle wind
Ruffling wily leaves
As if tickling numb bodies
Of coy mistresses
While rocks wear white apron
Gleaming
With the moon light.

Caravans move headlong
And dry leaves carried by robins
Fall onto the silvery ponds
Where slithering fish are amazed
To make upsurge glide.

There in the bluish wave
The moon is wonder- lost
To see beetle and grasshopper
Covered under luscious grass
Waiting for balmy dawn.

In the distant house
A pregnant lass
Strolling over silent yard
Watches the sky
And caresses her abdomen
Counting her menstruation cycle.

All there is wonder
Like dew drops
Trickling from the mysterious sky
Towards the coy earth!

 

ALL THAT WONDER

Poised and puffy mountains
Stand as witness
For the pensive sky
When fluffy reeds
Dance with starlit night.

Snow covered trees
Stand excited
Pushing away
The gentle wind
Ruffling wily leaves
As if tickling numb bodies
Of coy mistresses
While rocks wear white apron
Gleaming
With the moon light.

Caravans move headlong
And dry leaves carried by robins
Fall onto the silvery ponds
Where slithering fish are amazed
To make upsurge glide.

There in the bluish wave
The moon is wonder- lost
To see beetle and grasshopper
Covered under luscious grass
Waiting for balmy dawn.

In the distant house
A pregnant lass
Strolling over silent yard
Watches the sky
And caresses her abdomen
Counting her menstruation cycle.

All there is wonder
Like dew drops
Trickling from the mysterious sky
Towards the coy earth!

 

LIVE THIS WAY

Live on your own
lest they will tear you
and make you an effigy
who just stands
without gestures!

They would rob you—
preaching
gullible isms
that you do not intend to know
which play fiddle
with your emotions
confining you to cage!

If you heed
they will ask you
to chant slogans
of mercurial fates
and you will be soon capsized
as if you are on the boat
of caste, religion, and color.

Have you ever known
you have lived under their
tutelage
forgetting your soothing heart
that speak nothing
but love and harmony?

I am also pretty sure:
you have made them monitors
and followed their diction
of masquerading fallacy
and salute them
as your master of ceremony.

I can say nothing
but share this little:
Try to live like you
caressing
the coy grass
and thank
the numb horizons
and aspire
the greatness
of the serene sky
which spread
divine rays
to soothe the heart
of this benevolent universe !

 

Antologjia Poetike : “HORIZONT I KALTËR POEZIE” (Trirema e Poezisë Joniane – Edicioni XI) – Marina MIJAKOVSKA (Maqedoni) / Përktheu në shqip Adem Abdullahu

HORIZONT I KALTËR POEZIE   Me poetë pjesëmarrës në takimin portik, “Trirema e Poezisë Joniane“, organizuar nga Klubi i Krijuesve Jonianë Sarandë. 29 shtator – 01 tetor 2017 Edicioni XI     Poezi nga Marina MIJAKOVSKA, Maqedoni     HESHTJA … Continue reading

Antologjia Poetike : “HORIZONT I KALTËR POEZIE” (Trirema e Poezisë Joniane – Edicioni XI) – Mauricio EVANGELISTA ( Itali) / Përkthu në shqip Agim Mato

HORIZONT I KALTËR POEZIE Me poetë pjesëmarrës në takimin portik, “Trirema e Poezisë Joniane“, organizuar nga Klubi i Krijuesve Jonianë Sarandë. 29 shtator – 01 tetor 2017 Edicioni XI Poezi nga Mauricio EVANGELISTA, Itali   BAR Ky burrë do të … Continue reading

Antologjia Poetike : “HORIZONT I KALTËR POEZIE” (Trirema e Poezisë Joniane – Edicioni XI) – Elvira Elvira KUJOVIC / Përktheu në shqip Tyran Prizren Spahiu

HORIZONT I KALTËR POEZIE   Me poetë pjesëmarrës në takimin portik, “Trirema e Poezisë Joniane“, organizuar nga Klubi i Krijuesve Jonianë Sarandë. 29 shtator – 01 tetor 2017 Edicioni XI       Poezi nga Elvira KUJOVIC, Serbi     … Continue reading