POEZIA E MIRË NUK NJEH KUFIJ (Ese rreth vëllimit me poezi “Tigër” të poetit kroat Tomislav Marijn Bilosniç  shkruar nga: David Cortes Cabana nga Puerto Rica ) / Përktheu në shqip Kujtim Agalliu

POEZIA E MIRË NUK NJEH KUFIJ

Ese rreth vëllimit me poezi “Tigër” të poetit kroat Tomislav Marijn Bilosniç  shkruar nga: David Cortes Cabana nga Puerto Rica 

Poeti David Cortes Cabana, rreth vëllimit me poezi „Tigër“ të poetit kroat T.M. Bilosniç
Vëllimi me poezi “Tigër” i poetit kroat Tomislav Marijan Bilosnić, tashmë ka bërë një udhëtim në hapësirë, në disa vende të huaja dhe vazhdon të tërheq vëmendjen e kritikës së botës letrare.
Këto ditë, për “Tiger” shkroi një ese kritiku dhe eseisti i famshëm portorikan, David Cortés Cabana (Arecibo, Puerto Rico, 1952), profesor i asociuar në Departamentin e Gjuhëve Moderne në HOSTOS, Community College në Universitetin e Nju Jorkut. Eseja e shkruar nga David Cortés Cabana u botua në portal letrar prestigjioze, në hispanisht, Crear Salamanca, i redaktuar nga poeti dhe fotograf-art José Amador Martín.
Koleksioni i poezive “Tigër”, i Bilosniç deri më tani është përkthyer në katërmbëdhjetë gjuhë. Në 2015, nën titullin “El Tigre” është përkthyer dhe botuar në spanjisht nga shtëpia botuese “El Trilce” në Salamanca, me një parathënie nga akademiku dhe poeti spanjollo-peruan Alfred Pérez Alencarta. Në spanjisht poezitë janë përkthyer nga dr. sc. Željka Lovrenčić, të cilën në Spanjë e quajnë “Zonja e përkthimit.” Libri është ilustruar nga profesori i universitetit, piktori Miguel Elías.
Pavarësisht nga akademiku Alfredo Pérez Alencarta, i cili ka shkruar për “Tigër” në disa raste, në lidhje me këtë vëllim të Bilosniçit, në botë ende vazhdon të shkruhet. Për të kanë shkruar, shkrimtari venezuelës, profesori universitar, Enrique Velorio Vera dhe një profesor amerikan universitar Dr. John Taylor, madje ky e fundit “Tigër”, e ka përfshirë në librin e tij “Pasqyrë e lirikës bashkëkohore evropiane” dhe “Një udhëtim i shkurtër përmes poezisë evropiane”. Po kështu, për të kanë shkruar, shkrimtarja rumune, Tatjana Radulescu, shkrimtari shqiptar, Arian Leka, shkrimtarët maqedonas, Risto G. Jačev, Vasil Tocinovski, Hristo Krstevski, poeti rumun Jusuf Sulejmaniç dhe kritiku Demir Sulejman. Teksti mbi “Tigër” “shkoi për aprovim” në në Kili, Kolumbi, Kubë, Portugali dhe Hungari.
Poeti dhe eseisti portorikan David Cortés Cabana në esenë e tij në lidhje me pëmbledhjen e Bilosniçit të titulluar “El Tigre”, shkruan: “Tomislav Marijan Bilosnća”, e fillon deklaratën ai, “Tigër i Marijan Bilosnić është një poezi kryesisht thellë”, e krahasueshme me ato të poetëve, W. Blake, Jorge Luis Borges, Eduardo Lizalde, prozën e Atsushi Nakajima dhe të tjerët që kanë shkruar për të njëjtën temë, duke përfunduar se “Ne nuk jemi të befasuar që “Tigër” Tomislav Marijan Bilosnić udhëton nga zemra tek sytë dhe nga sytë i njëjti dimension i thellë e shoqëron kujtimin e tij në kohë”.
Në esenë e tij shumë të detajuar dhe frymëzuese për “Tigër” të Bilosniçit Caban thekson kompozime interesante në këtë vepër. Në fakt, “është e nevojshme të përmendim se gjashtë pjesët që përfshin libri, janë me një temë të vetme: Tigri nuk ka devijime nga pika e parë tematike. Kjo është arsyeja pse, kudo që të shohësh, do të jetë i pranishëm imazhi i një Tigri dhe titujt funksionojnë si një çelës për atë që do të zbulohet më vonë nga tekstet, duke i hapur derën asaj që ne të gjejmë në lexim. Nga ana tjetër, “tigri” i Tomislav Marijan Bilosnić është një qenie që e pohon praninë e saj përmes përvojave dramatike të jetës. Kjo nuk do të kthehet në konflikte apo luftë shkatërruese me çfarëdo qoftë, sepse ai ekziston dhe poezi, dhe historia e tij është gjithashtu një histori poezie”.
Ajo që është e rëndësishme për mbledhjen aktuale dhe, madje Bilosniçin si një artist, është fakti se poezia e tij në fund të saj hap shumë e shumë dritare të botës aktuale, hap kulturë të re dhe në të njëjtën kohë kthehet në një “zë tjetër” të qytetërimit. Kështu që kjo nuk është e befasi se si Taylor, dhe Cabanov, po kështu dhe Radulescinzaljučak ose sesi ai vetë David Cortes Caban arriti në përfundimin se “Tigër” i Bilosniçit është frymëzues. “Sipas Bilosnić, të gjithë ne e kemi të drejtën për t’u bërë Tigra. Kjo duhet të jetë ajo që ne duhet ta quajmë thirrje dhe ndriçim estetik “.

 

Përktheu në shqip: Kujtim Agalliu

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s