Ledia Dushi – SPECIALA BULTENO DE LA ALBANA ESPERANTO – INSTITUTO ( Buletini Special i Institutit Shqiptar të Esperantos)

 
Ledia Dushi
 
SPECIALA BULTENO DE LA ALBANA ESPERANTO – INSTITUTO
Buletini Special i Institutit Shqiptar të Esperantos
Maj 2021
 
Antologjia e poetëve të rinj shqiptarë/
Anthology of young Albanian poets/
Antologio de junaj albanaj poetoj/
 
 
Ledia Dushi was born in 1978 in the northern Albanian town of Scodra. She studied Albanian language and literature and after she continued and finished her master’s and doctoral studies in ethnology-folklore. She worked both as a journalist and in municipal government, where she was responsible for culture in Scodra City Hall. Then she worked at the University of Beograd as a lecturer for Albanian language and literature. During the last year she worked as a lecturer at the European University of Tirana. Actually she works as a researcher in field of Ethnology and Folklore at the Department of Folklore, Institute of Cultural Anthropology and Art Studies, Tirana.
She is also a translator from English, Italian and Spanish language. She translated authors as Gabriele D’Annunzio, Cesare Pavese, Dylan Thomas, Jorge Luis Borges, Umberto Eco, Andrea Camilleri, Carlos Ruiz Zafon, Jane Austen, Hilary Mantel, etc.
Her well-received verse is written primarily in the dialect of Scodra, gegë.
It has been published in the volumes: Ave Maria bahet lot (Ave Maria Turns to Tears), Tirana, 1997; Seancë dimnash (Winters session), Scodra, 1999; Me mujt me fjet me kthimin e shpendve (If I could sleep with the bird’s return…), Tirana, 2009; and a volume of her verse has also appeared in Italian, Tempo di pioggia (Rainy Weather), Pristina, 2000. Her poems are also translated in German, English, Polish, French, Macedonian, Greek, Serbian, Chinese, Rumanian, etc.
 
 
***
 
Ledia Dushi naskiĝis en la jaro 1978 en la norda urbo de Albanio, Shkodër. Post kiam ŝi magistriĝis kaj doktoriĝis surkampe de la Etnologio-Folkloro, ŝi laboris samtempe kiel ĵurnalistino kaj oficistino ĉe la urbodomo de sia urbo, respondeca pri la kulturaj aferoj. Poste ŝi laboris en la Universitato de Belgrado kiel preleganto de la Albana Lingvo kaj Beletro. Lastan jaron, ŝi prelegis en la Universitato de Tirana. Aktuale ŝi estas esploristo surkampe de etnologio kaj folkloro ĉe la Departemento de Folkloro de la Instituto de la Kultura Antropologio kaj Artaj Studoj en Tirana.
Ledia estas same tradukisto el la anggla, itala kaj hispana lingvoj. Ŝi tradukis aŭtorojn: Gabriele D’Annunzio, Cesare Pavese, Dylan Thomas, Jorge Luis Borges, Umberto Eco, Andrea Vamilleri, Carlos Ruiz Zafon, Jane Austen, Hilary Mantel ka.
Ties unuaj bone akceptitaj poezioj estas verkitaj en la subdialekto Gega de Shkodër. Oni publikigis ilin en la volumoj: “Ave Maria bahet lot” (Ave Maria iĝas larmo), Tirana, 1997; “Seancë dimnash” (Vintra sesio), Shkodër, 1999; “Me mujt me fjet me kthimin e shpendve” (Se mi povus dormi kun la birdaj reveno), Tirana, 2009; kaj volumo de ŝiaj poezioj aperis en la itala, “Tempo di pioggia” (Tempo de pluvo), Prishtina, 2000. La poeizoj de Ledia estas same tradukitaj en la germanan, anglan, polan, francan, makedonan, grekan, serban, ĉinan, rumanan, ka.
 
 
n’nji fije t’thellë gjaku
 
ka me kenë mars
e bari ka me shndritë
ndër fije t’lidhuna shiu
deri t’kryhet vezullimi
ka me u ba natë
për me dalë kryepështjellun
n’mjegull shtjellë humbimi
ballit me i lëshue andrra
përpos shtrojes s’mbrame
me u këputë pendazhgulun
n’ndoj shtroje flijimi…
prej uji asgja s’vjen
heshtja na i heqë sytë
e nuk na len me pa
si rrëshqitet n’bar
kur don me kalue n’mars
e shtegu për atje
të ndih për kah Qielli
t’ligë t’plas përtokë
tue t’shti djegën
veç për ndoj Njeri
 
 
in a deep thread of blood
 
it will become March
the grass will sparkle
in stringed up ties of rain
till the glinting is over
the night’ll come
so that it’s time for straylord to wander of
cloaked in his foggy shroud
hurling dreams into foreheads
before the final veil
to tear down all deplumed
into some veil of immolation…
nothing rises out of water
silence numbs our eyes
so that we can’t see
how smooth the grass can be
to slide our way to March
how its path
leads you to the sun
slams you knocks you down
burns you in the rush
to none other than a Human
 
 
Sur profunda sanga fadeno
 
Martiĝos
Kaj la herbo ekbrilos
Tra la pluvligitaj fadenoj
Ĝis okazos trembriloj
Noktiĝos
Por ke ni eliru kapenvolvite
Tra la nebulo vorticperdite
Revojn alfrunten lanĉinte
Krom la lasta kovraĵo
Detranĉite senplumo
Sur ia ofera tavolo
El akvo nenio venas
Silento de la okuloj nin senigas
Kaj vidi nin ne lasas
Kiel sur la herbo oni glitas
Kiam vi volas transpasi al marto
Kaj tien la pado
Gvidas vin al la Ĉielo
Malsana kunfrapigas vin al la tero
Instigante vin al ardo
Nur por iu Homo
_____
* Tradukita de Bardhyl Selimi
 
 
***
 
gjuha asht e vdekshme e pavend
për çka Shpirti qysh n’krye t’herës
mban ndry, ç’prej përtejes s’pa-anë
Qielli nuk asht i fshehun, por i pazbërthyem
sekush asht tempulli i vetes s’vet
e rrin nën Ty që vjen s’nalti
e ka veshë me t’ndi, Shpirt me zdritë
meh n’jerme e esenca,
këndellun n’secilen trandje kozmike
e mbahesh e mbahesh e mbahesh…
thuejse tue ra mbahesh n’nji fije gjaku
n’ajrì n’ajrì syngulun n’qiell yjesh qe t’flasin
s’nalti rrin n’ajrì n’nji fije t’thellë gjaku
 
 
***
 
language is mortal and useless
to what the Soul since the beginning of time
keeps locked, since immense eternity
the sky’s no secret, he’s undisclosed
everyone’s a temple of themselves
standing under You who spring from above
their ears ought to hear you, their Souls ought to shine
drawn in delirium and essences
enlightened by each and every cosmic blast
and you hang on you hang on you hang on
nearly falling you hang on to a thread of blood
in the air in the air staring at the sky of talking stars
aloft you stand in the air on a deep thread of blood
 
 
***
 
La lingvo estas mortebla, nekonvena
Al tio kio Animo ekde la komenco
Enŝlosas, ekde la senlima transo
La Ĉielo ne estas kaŝita, sed ankaŭ ne diras
Kio do estas sia propra templo
Kaj sidas ĝi sub Vi fontanta el alteco
Kaj orelojn havas ĝi por vin aŭdi, Animon por brili
Desegnita per la deliro kaj esenco,
Lumigita pro ĉiu kosma eksplodo
Kaj vi pendas kaj pendas kaj pendas…
Kvazaŭ falante vi pendas sur la sanga fadeno
En la aero en aero, gapante al la ĉielo je steloj, neparolantaj
Alte vi sidas en la aero en la profunda sanga fadeno
_____
* Tradukita de Bardhyl Selimi
 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s