Një aristokrat i poezisë në yjetekën shqiptare: ETËHEM HAXHIADEMI DHE SIZMA NË HIERARKITË LETRARE TË KOMBIT / Nga: Shpend Sollaku Noè

ETËHEM HAXHIADEMI DHE SIZMA NË HIERARKITË LETRARE TË KOMBIT Një aristokrat i poezisë në yjetekën shqiptare Rikthimi i poetit Etëhem Haxhiademi po sjell pa dyshim një prishje të re ekuilibrash në letërsinë shqipe. Ai po i imponohet kritikës letrare dhe … Continue reading

Kur Ingrid Jonker thërriste: They “can’t breathe”! / Nga : Flutura Açka

Kur Ingrid Jonker thërriste: They “can’t breathe”!

Ishte 24 maji i vitit 1994, kur në parlamentin e parë pluralist të Afrikës së Jugut, Nelson Mandela, në mënyrë krejt të beftë dhe emocionuese, e hapi fjalimin e tij me poezinë “Fëmija” të poeteshës afrikane Ingrid Jonker, e cila kishte luftuar gjithë jetën e vet të shkurtër për të drejtat e bashkëatdhetarëve të saj me ngjyrë, të vrarë, të dhunuar, të persekutuar nga Aparteidi. Në radhët e persekutorëve të bardhë, ishte edhe babai i saj, Abrahami, si funksionar i lartë i asaj kohe. Ai e shkurajoi vajzën e tij plangprishëse, e cila shkroi këtë poezi të pavdekshme. Ishte një ditë tragjike, kur Ingridi pa një fëmijë në krahët e nënës, e cila marshonte në mesin e turmës me fëmijën e vdekur në krahë, i vrarë nga një plumb në kokë në protestë në Nyanga. Një nga poeteshat më te rëndësishme të botës, Ingrid Jonker i dha fund jetës së vet vetëm pak muaj pas të tridhjetave. Pas një zënke të tillë të ashpër me të atin, e dëshpëruar nga mizoritë që shihte përditë, një shpirt mbiemocional i saji nuk mundi ta përballonte dot: Zbriti një natë korriku mes shkëmbijve të gjirit të “Tri spirancave” dhe u fut nëpër ujët e errët e të ftohtë të oqeanit. Kur trupin e saj e gjetën të nesërmen tek pluskonte mbi ujë, ndihmësit i raportuan të atit dhe e pyetën se çfarë të bënin me kufomën e së bijës. Ai iu kthye dhe i tha i shkujdesur: “Lëreni atje ku është!”. Këtë poezi e kam përkthyer herët, dhe duket se nuk do të dalin shpejt nga moda jonë shoqërore lufta ndaj ndarjes në ngjyrë. Poezia e lexuar nga Nelson Mandela, është një nga gjët më frymëzuese të ditëve që po kalojmë. Për ta njohur më thellë poeteshën e famshme, më ka ndihmuar mikja ime Petrovna Metelerkamp, njëherësh edhe biografe e Ingrid Jonker, të cilën kam patur fat ta takoj në janar 2013 në Cape Town. Uroj të ta pëlqeni edhe ju miqtë e mi! Paçi një fundjavë të mbarë!

Fëmija që u vra në Nyanga

Fëmija nuk ka vdekur
Grushtin ngre fëmija pranë s’ëmës
Që Afrika! thërret, dhe klith frymën
E lirisë dhe stepave,
Zonave zemërrethuar.

Grushtin ngre fëmija pranë të atit
Paradës së brezave
Që Afrika! thërrasin, dhe klithin frymën
E mundimit dhe gjakut
Udhëve të krenarisë së lënduar.

Fëmija nuk ka vdekur as në Langa as në Nyanga
As në Orlando apo Shaperville
As qendrës policore në Philippi
Ku shtrirë rri prej plumbit që kokën ia ka grirë.

Hija e errët e ushtarëve është fëmija
E gardës me pushkë, autoblinda e shkopinj
Fëmija është i pranishëm në të gjitha takimet ku bëhen ligje
Fëmija përgjon përmes dritareve zemrat e nënave
Fëmija që donte vetëm të luante në rërë në Nyanga, është kudo
Fëmija që u burrërua tani nëpër gjithë Afrikën shtegton

Fëmija që u bë gjigand tani nëpër gjithë botën
pa PASS kalon.

Nga : Flutura Açka

Poezi nga Sonja Haxhia

Poezi nga Sonja Haxhia     Gjurmë   Unë dua ecjen nëpër rërë, ku hapat lënë gjurmë zgjatjen e hijes deri në det, duke u dorëzuar në transforminin e kthjelltesive të paimagjinuara. dhe ashtu shkujdesur…. zgjedh thellësitë e tua…. duke … Continue reading

Teenage Blues, Parenting Clues – Author- Anjaneya Mishra / Review by K. K. Srivastava, writer and literary critic

Teenage Blues, Parenting Clues Author- Anjaneya Mishra Publisher- JAICO PUBLISHING HOUSE, Mumbai ISBN: 13978-81-8495483-8 Price—Rs- 222/ While I was graduating from D.A.V Degree College Gorakhpur, my psychology teacher late Dr Shayma Krishna, while taking classes, was fond of quoting psychologist … Continue reading

الحرب في الشرق الأوسط ( Wojna na Bliskim Wschodzie) – Poem by Alicja Kuberska / Translated in Arabic by Bilal Fattach

Poem by Alicja Kuberska     الحرب في الشرق الأوسط   ذكريات مثل حبيبات الرمل خلال عاصفة في الصحراء كانوا يدورون بعنف في العقل. ضربوا بشدة ، أصيبوا بجروح بالغة.   يتجول البصر حول المدينة المهجورة أتذكر أنه كانت هناك … Continue reading

Ветви времени / Татьяна Теребинова

Татьяна Теребинова   Ветви времени Улыбка воина дышит в движеньи твоего пульса . Ночь сбросила нам божественное покрывало неведенья; пьют росу ожиданья саксаул и чинара. Ты – горящая лодка; твои волны – кипящая кровь мысли и ожёг одиночеством пустынной ночи. … Continue reading

MBI DISA VEÇANTI TË VEPRËS LETRARE PËR FËMIJË TË RIFAT KUKAJT (Me rastin e botimit të librit “VEÇANTI TË VEPRËS LETRARE PËR FËMIJË TË RIFAT KUKAJT” nga Argeta LMG, Tiranë 2020) / Nga: Anton Nikë Berisha

MBI DISA VEÇANTI TË VEPRËS LETRARE PËR FËMIJË TË RIFAT KUKAJT Me rastin e botimit të librit “VEÇANTI TË VEPRËS LETRARE PËR FËMIJË TË RIFAT KUKAJT” nga Argeta LMG, Tiranë 2020 Letërsia për fëmijë mund të mos përfillet me kusht … Continue reading

Poezi nga Sami Sherifi 

Poezi nga Sami Sherifi    AROMA E MOLLËVE TË THARA Ngarkuar me ëndrra Dhimbje E mallëngjim Në kopshtin tim të fëmijërisë Mes gjetheve të zverdhura të mollëve Ku hija e nënës më fshihet Po rikthehem Me nënën të ç’mallem Dhe … Continue reading