NJË HISTORI NGA ALI PASHË TEPELENA. (Shkruar sipas rrëfenjës, pa asnjë ndryshim) / Nga : Agron Mema

NJË HISTORI NGA ALI PASHË TEPELENA.

 

 (Shkruar sipas rrëfenjës, pa asnjë ndryshim)

 

 

Agron mema

Nga : Agron Mema

 

 

Kjo ka ndodhur në fshatrat e Tepelenës në Dorëz-Lopës ose Sinanaj. Këtë histori e ka treguar një stërmbesë e Çaush Likës I cili bënte pjesë në parinë e zones dhe njihej edhe më tej zone si I kamur, I zgjuar dhe trim. Çaushi kish edhe dy vëllezër, Lame e Hasan Likën. Të tre përballonin hallet e tyre dhe zgjidhnin edhe ato të të tjerve kur u kërkohej ndihma.Si njeri me influence të madhe dhe capital të madh, Çaush Lika ishte edhe kryeplaku I zones. Ishte koha e sundimit të Ali Pashë Tepelenës dhe vet Aliu kish qenë në Kudhës –Gërhot kur u bëri deputetin e Janinës. Si vëllazëri, të tre, punët I kishin ndarë; Çaushi ishte kryeplak I zones dhe merrej me qeverisjen dhe mbarvajtjen e punve, Lamja përgjigjej dhe kishte në administrim bujqësinë dhe puntorët argatë, ndërsa Hysa administronte blektorinë. Kopetë dhe çobanët. Në Dorëz-Lopës kishin ndërtuar saraje të mëdha dhe ishin kthyer në paria e krahinës. Ali Pasha , pas emërimit të deputetit të Janinës në Kudhës –Gërhot, mori rrugën për Sevaster, Shkozë, Dorëz-Sinanaj dhe tepelenë rrëzës së Vjosës. Në gurin e Lunecit, që është sinor I Dorëz-Sinanaj me Shkozën, ose Vlora me Tepelenën, Hasa që ishte me barinjtë hysmeqar, përballet me Ali Pashën dhe ushtarët e tij.

-Tungjatjeta, tungjatjeta , Pasha! Nga vjen prej këndej?

-Nga Kudhës-Gërhoti, bëra Hariz Kananin hajan (deputet I zones për Janinën në atë kohë) të vendit.

-Urdhëro për darkë, -I thotë Hysa Pashait, por pa e kuptuar se të ftoje Ali Pashën për darkë, ky kërkonte dashin që printe kopenë në hell të pjekur nëse qëndronte dhe do të flinte me femrën më të bukur dhe më të re që kishte shtëpia. E kishte rregull të pashkruar dhe që nuk I bënte dot njeri xhibla. Hysa nuk e dinte këtë tekë të Ali Pashës.

-Ptjetër ,- ja kthen Pashai, -por do të therrim dashin përçorë të kopesë.

Hysa urdhëron një hysmeqar të kapnin dashin përçor e ta çonin në shtëpi e ta thernin ku ti mbushej mendja Ali Pashës. Po Desht e Çaush Likës qenë si dema dhe kishin patkonj si kuajt. Aliu I zgjuar dhe dinak, për të ofenduar Çaushin, donte ta therrte dashin kur të qe present Çaushi vet.

-Prit, I thotë Pashai Hysës,- sat ë vijë Çaushi nga mbledhja në tepelenë dhe pastaj t’I pritet koka dashit.

-Mirë ,- ia kthen Hysa I bindur e I padjallëzuar, pa I rënë në erë hiles së Aliut.

Kur erdhi Çaushi me trupat e tij, u habit kur pa sarejet e veta të rrethuara nga trupat e Ali Pashës. Nuk po kuptonte se ç’po ndodhte dhe u merakos së tepërmi. Hysa , sa dëgjoi trokëllimat e kalit të Çaushit, I doli para ti jepte lajmin e gëzuar se vet pashai I janinës kishte bujtur për darkë në Sarajet e tyre pas ftesës së tij.

-Mirë ma paske bërë, more vëlla,- I thotë Çaushi Hysës dhe ngjitet për në odën e katit të dytë duke ju drejtuar Ali Pashës,-Mirëse urdhërove tek sarajet e Çaush Likës për një kafe.

-Jo, Çaush Bej,-ja kthen Pashai, unë kam ardhur për darkë dhe ka ardhur edhe dashi me bype e patkonj.

Çaushi i befasur, por kuptoi nëntekstin e Pashait që nuk e kish hallin tek dashi, port ë flinte me vajzën e tij, Havanë, 16 vjeçe. Kjo e sëkëlldiste dhe nuk kishte fare hallin e dashit, as e llogariste tek pasuria e tij e madhe, por tani nuk kishte dhe tjetër rrugë. I zgjuar, I thotë Pashait që  dashin do ta hante, por me një kusht që të loznin një lojë me gur në tepsi; po e fitove do ta hash dashin, në të kundërt , do të var këmborën e dashit. Por fitorja nën kuptonte fjetjen me vajzën e tij 16 vjeçe dhe kjo ja erri arsyen  Pashait, por edhe I zënë ngusht e I befasur nga kjo që s’e priste, edhe se çaushin e njihte që qe burrë zakoni dhe trim, pranoi kushtin e Çaushit dhe filluan lojën. Në fund Ali Pasha e humbet atë. Çaush beu urdhëron hyzmeqarin t’I hiqte këmborën (bypen) dashit dhe tÇja sillte aty. Këmbora erdhi menjëherë. Çaush Beu urdhëron hyzmeqarin t’ja var këmborën Aliut, hysmeqari u drodh nga frika deri në të fikët.

-Sille këtu këmborën ,- I thotë hysmeqarit dhe ju drejtua Aliut,-Dashin e Ali Pashës nuk e ha dot ti, se ky haur ka zot! I var këmborën dhe I thotë: Dil nga shtëpia dh eta kuptosh se kush është Çaush Lika!

 

 

ali pashe tepelena

Ali Pashë Tepelena

 

Ali Pasha doli nga odaja e katit të dytë e deri tek porta e madhe me këmbor në qafë, aty ja hoqi kryeasqeri. Ali Pasha I drejtohet: Kryeasqer, sa ditë ka java?

-7, Pasha effendi,- ja kthen kryeasqeri.

-6 ditë të mos I mbush Çaush Lika  se ndryshe do të pjek më keq se Çaush Hormovën!

Ditën e tretë vjen një telegram nga motra e Çaushit që qe e martuar në Sinanaj  a në Lopës që e lamëronte Çaushin të vinte urgjen se e gjente apo jo motrën gjallë. Nëna e Çaushit e kupton dhe I thotë të mos shkojë se patjetër është kurth nga I Ali Pashës ky.

-Jo nënë, nuk rri pa vajtur, mund të jetë I vërtet lajmi, mund të jetë edhe si thua ti. Po do shkoj. Nuk marr me vete trimat që po është kurth, edhe po u vrava, të vritem vetëm unë. U nis dhe sa kishte kaluar vendin që quhej xarri I Dorëzës  Çaushi shikon të bijën që e ndiqte pas me kale, por edhe e armatosur.

-Ku vete , moj bijë, apo ke hall të vritesh dhe ti? Kthehu pas,- I drejtohet të bijës.

-Jo, nuk kthehem, nuk tërhiqem, edhe po vdiqa , do të vdes për babanë tim.

Çaushi përsëri i dëshpëruar i lutet vajzës të kthehej se e ndjeu që do të qëllohej nga Ali Pasha dhe asqerët e tij. Dhe sapo kalon xarin e Dorëzës, e qëllojnë me belxhik. Predha e pare nuk e zuri, por zuri kalin I cili ra direct I ngordhur, ndërsa Çaushi thyen këmbën. E bija zbret dhe hipën në kal të sajë të atin dhe ikën drejt se pot ë kthehej pas do të vritej me siguri, por pa mbritur në Sinanaj, ndeshën në pritën e dytë dhe çaushi plagoset në dorë. Vazhduan rrugën dhe u del prita e tretë në murin e portës së motrës së tij në Sinanaj ku u zhvillua dhe lufta më e madhe. E bija i lidhi plagën të atit me këmishën e sajë. Dhjetra trupa të Ali Pashës qëllonin pa rreshtur. Çohet gjithë krahina, por ishin të papërgatitur.Luftuan dhe rezistuan një natë dhe një ditë. Këtë e thotë edhe kënga”Çaush Lika , Lame Lika” në fjalët e sajë:”Që në Vlorë e tepelenë/Çaush Lika zu dyfeknë/Martalloz e tatëpjetë/ Zunë e po hidhnin fishekë/Që në mëngjes e gjer në drake/27 fishek /I dogji Çaush Lika vet/Çaush Lika, Lame Lika/ Ç’ishin ai vraftë pika/Kur dilnin në lëmë si çika/O tahir mustaqedhjamë/S’u përpoqe për babanë/Djalë të kishnja havanë/Që mi mbushte fishekët pranë/Ajo mbush, unë vur zjarrë/Hava, bijë, moj lalote/Ç’u bë bukuria jote/Në krah të babait luftove/ jetën tënde s’e gëzove/Plumbin në gjoks e more/Çaush Likë-Dorëzaaa/ Bishti kalit me këna/Bën dyfek me një pasha/.

 

Poesie di Anna Costa

  Poesie di Anna Costa     ANIMA   Che cosa vale nella vita? L’aver cercato,aver creduto, aver tentato di voler bene. Aver accettato te compagno guida del mio cammino. Strade che scorrevano via con fluidità eccezionale . O ambrosia … Continue reading

Sa trim kam qënë – Poezi nga Charles Bukowski / Përktheu në shqip Petrit Sulaj

Charles Bukowski

Poezi nga Charles Bukowski

 

 

Sa trim kam qënë

 

Në fillim i shpova  veshin e majtë

pastaj të djathtin,

më tej i dogja pulpën e këmbës

me plumb të shkrirë,

pastaj

i bëra vrima vrima aletet e tjera

dhe kur u palos nga dhimbjet

në tokë,

e rregullova në mënyrë

që të mos ngrihej më gjallë,

( mjerë bukuroshi).

 

Ah, ah,

Dhe hyra në bar për të pirë një gotë,

kur më ra në sy një tip

që po më shikonte vëngër,

kaq i mjaftoi për tu gjend i vdekur –

pilaf në dysheme.

 

Kur pashe gjak

fillova të kem uri

dhe hëngra një panine me proshutë.

Ndërkohë që dëgjoja këngë sentimentale.

Pastaj theva krejt dritat e lokalit

me pistoletë,

dhe dola.

Jashtë u duk se nuk kishte njeri vërdallë

kështu që për të mos ndejt pa punë

i hodha trutë në erë kalit tim

(  mjer bukuroshi).

 

Pastaj pashë sherifin

hu në këmbë, në fund të rrugës

dridhej si purtekë i gjori

sikur ti kishin fut korentin në bythë

sa spektakël i dhimbshëm;

atherë në fillim e qetsova pak

me plumbin e pare

dhe me të dytin

e palosa në tokë.

 

Pastaj për pak kohë

u shtriva me shpinë në asfalt

e gjithë yjet një nga një i rrëzova në tokë,

më tej qëllova hënën;

pas kësaj i rashë rreth rrotull qytetit në këmbë

e krejt llampat i bëra përshesh

dhe menjëherë terri sundoi

erësirë e vërtetë

ashtu si më pëlqen mua;

se mua nuk më zë gjumi

dhe një dritë e vetme

po të jetë ndezur në qytet.

 

Si u lodha, u shtriva e fillova të ëndërroj

kohën kur isha fëmijë

e kur luaja me pistoletën time lodër

e të gjithë i bëja pilaf me të,

dhe kur u zgjova

armë nuk kishte më

më kishin lidhur këmbë e duar

sikur të kishin frikë nga unë

ndërkohë lakun e litarit

po ma rregullonin në qafë

mu duk sikur donin të më varnin;

ndërkohë një horr po më ngjiste në shpinë

një alamet tabele, ku shkruhej:

” ka një ligj për ty

dhe një për mua

ligj gjithmonë në fuqi

edhe kur nuk eksiston ”

 

Ah, kështu ndodh me mua

poezitë e bukura

përherë më kanë bërë të qaj

e ju nuk do të më besonit?

Dhe femrat të gjitha qanin

edhe se kur ishin me mua

emra meshkujsh te tjerë përmendnin

sa shume qanin, mbaj mend mirë

për mua qanin zemrat e mia

madje edhe se kisha fjet me të gjitha

harroja që t’u tregoja emrin tim

aq shumë më emociononin.

 

Ndërkohë turma ishte tym e flakë

nga zemrimi me mua,

e më rrugaçët

më qëllonin me kanaçe birre

po unë desha ta qetsoja ca turmën,

duke i thënë:

unë jam  pre jo e denjë për rrugeçër

pastaj gjithë këto që po më qëllojnë

po më duken fëmijë që s’ do bëhen burra kurrë –

për më tepër homoseksualë 90% e tyre.

Kur thashë kështu, s ma zgjatën më:

” e ka vendin ne ferr ky majmun!”

 

dhe  me një të shtyrë që më dhanë

nisa  vallen time të fundit,

e si bëra një xhiro të mirë

u ktheva e  pështyva baristin

pastaj i ngula sytë

mes gjinjëve te Neli Adam

dhe filloj të me shkojë për goje lëng.

 

 

petrit sulaj

Përktheu në shqip  Petrit Sulaj

 

29,08,2012

 

Poezi nga Iliaz Bobaj

                        Poezi nga Iliaz Bobaj     PËRSE MË SHKROVE SËRISH LETËR ?   Përse më shkrove sërish letër, kur koha jonë flinte në hi ? E di ç’më bëre ? Më ke ndezur, për të më djegur përgjithnjë.   … Continue reading