Pyetja / Shkëputur nga Romani “Iluzion Optik ” i autorit (Hamdi) Erjon Muça , publikuar nga Shtëpia Botuese “Ada”

 

10850055_10204367162451858_2172889919337230345_n

 

Pyetja

( Shkëputur nga Romani  “Iluzion Optik ”  i autorit (Hamdi) Erjon Muça , publikuar nga  Shtëpia Botuese “Ada” ) 

 

 

erjon

(Hamdi) Erjon Muça

 

Pyetja :
Ka shumë njerëz, që edhe problemin më të vogël, por që del jashtë atyre parametrave matematikorë, me të cilët jemi mësuar të gjykojmë rrjedhën e të paparashikueshmes jetë, e quajnë fatkeqësi. Dhe ankohen e ankohen, megjithëqë gjithçka sa ju ndodhi, është vetëm një devijim i vogël, nga realiteti i rehatshëm me të cilin qenë mësuar të jetonin. Fatkeqësitë, për mua, janë ato dukuri, të cilat nuk ja shkakton ti vetes, por kur t’i shkaktojnë të tjerët. Kur problemet t’i sjellin njerëzit më të afërm, ata të cilët duhet të të ndihmojnë, por që në një çast, vendosin që jeta jote duhet të ndryshojë, përgjithnjë, kurs lëvizje. Kjo ka ndodhur shumë vite më parë, jo mua, por dikujt, që unë as që e njoh.
Ditët e verës sapo kishin nisur dhe ishte mëngjes. Një nga ato mëngjese, të mbushur me avuj uji dhe një ngrohtësi mbytëse. Janë ato lloje mëngjesesh që të heqin çdo lloj dëshire të mirë. I vetmi mendim që të vjen rrotull në mëndje, është ai i freskisë. E dëshiron shumë freskinë, sa që harron se ke një ditë punë përpara. Margarita, një grua e martuar me një fëmi të vogël rreth tre vjeç, ka dalë në oborrin e shtëpisë dhe po shkund qilimin. Nuk e ka mendjen mësuesja, që tani po shijon pushimet, pas një viti të lodhshëm me andrallat e arsyetimeve fëmijërore. Nuk e sheh Mirelën e vogël, e cila luan në kopshtin fqinj. Nuk ka se si ta shohë, mëngjesi është aq mbytës sa që edhe vështrimi duket sikur është shkëputur nga realiteti.
– Mirëmëngjes teta Margarita!- gruaja drejtoi vështrimin për nga vajza dhe u shkund nga përhumbja që e kish mbërthyer. Me një zë fëminor dhe duke imituar të gjitha imperfeksionet e të shprehurit fëmijëror, ledhatar, e përshëndeti vajzën e vogël.
– Mirëmëngjes moj Mirela! Ua, sa qenke rritur moj xhan? Në ç’klasë shkon sivjet?
– Në të dytën.
– Ua po ti qenke rritur shumë, dhe sa qenke zbukuruar! Ke ardhur të kalosh pushimet tek nëndaja, ë?
– Po, teta Margarita.
– Po me mësime si shkon? Apo më e mira e klasës?
– Mirë shkoj me mësime. O teta Margarita! Mund të të pyes për diçka? Kam pyetur mamin dhe ajo nuk më është përgjigjur kurrë. Kurse gjyshja më thotë se do të ma tregojë kur të rritem sepse tani jam shumë e vogël. Ti e di se përse është ndarë mami me babin tim?
Sytë e vajzës e turbulluan Margaritën, më shumë se pyetja, më shumë se ky mëngjes mbytës dhe i lagësht. Në to shihej dhimbja e një humbjeje, që nuk kupton, të një beteje që nuk ke zhvilluar kurrë dhe që je paradestinuar të humbësh. E ç’mund t’i thoshte gruaja një vajze të vogël. Që njerëzit janë qenje perverse dhe të pashpirta. Që të rriturit nuk e marrin jetën shtruar, ashtu siç është, por e mbushin atë me veprime të diktuara nga ndjenja idiote siç është krenaria. Dhe krenaria, vyrtyti më idiot që një njeri mund të ketë, e shtyn të shtypë gjithçka, qoftë edhe krijesa të pambrojtura. Njerëzit arrijnë të thjeshtojnë të pathjeshtueshmen dhe të ndërlikojnë edhe më të thjeshtën çështje. E kanë më të lehtë të braktisin, të arratisen, se sa të luftojnë, qoftë edhe kundër të gjithëve, dhe duke e ditur se do të humbin, por të paktën luftuan dhe humbën për diçka që me të vërtetë ka vlerë. Jo, njerëzit janë shumë frikakacakë për të luftuar. Nuk e kam për luftrat e vërteta, në fushëbeteja, me të vdekur dhe të plagosur, se për atë jemi të gjithë shumë të zotët. E kam për ato luftrat e vogla, të përditëshme, personale. Që megjithëqë janë shumë më të fitueshme dhe më me pak dëme, në i kthejmë në beteja vrasëse. Në këto beteja, të rriturit nuk vrasin armikun e tyre, të idealeve, të vendit, të traditave, të familjes,. Në këto beteja, ajo që humb është vetë familja dhe mbi të gjitha fëmijët. E si mund t’i thoshte vajzës së vogël që të rriturit janë aq të këqij sa edhe kur i japin jetë një krijese tjetër, gjithçka që mendojnë është se ç’ka është më e mira për ta sipas mendjes së tyre. Nuk marrin kurrë parasysh dëshirat dhe ëndrat e krijesave të tyre. Dhe të mos flasim pastaj për faljen. Ajo, për të rriturit është një fjalë boshe, e përdorur vetëm nëpër libra, pa asnjë vlerë. Nuk flas këtu për faljen e fajeve të mëdha, megjithëqë nuk duhet të jemi ne gjykuesit, por faljen edhe të më të voglave gabime. Gabime që as ta prishin dhe as ta ndreqin rrugëtimin jetësor. Xheste të përditëshme që shumë mirë, fëmijët, i zgjidhin me një buzëqeshje, apo edhe pa i dhënë rëndësi. Tek të rriturt, që dje kanë qenë fëmijë, bashkë me peshën e trupit, janë shtuar edhe ndjesi pa peshë dhe pa rëndësi, siç është prestigji. A ka ndonjë diejtar që të mund t’i japi një shpjegim të thjeshtë, sa vetë jeta, kësaj falje pa vlerë. Ja është kjo falje, më shumë se të gjitha që çon në shkatërrimin e asaj që për njeriun duhet të jetë më e vlefshmja, familjes. Kur them prestigji, marr parasysh të gjitha fjalët e tjera sinonimike, me të cilën janë emëruar edhe ndjenja të tjera idiote, si egoizmi, kokfortësia, nderi. E si mund t’i thoshte ajo vajzës së vogël, që njerëzit janë aq të shëmtuar në shpirt, sa që po të kishte një pasqyrë për të, kushdo që të shihej, do të tmerrohej. Njerëzit janë aq të padrejtë, sa nuk ka aparaturë që të masë. Vetë tradhëtojnë, por ama po të tradhëtohen bërtasin, ulërasin, shkatërrojnë dhe vrasin. Ja tani përpara saj ndodhej një krijesë e tradhëtuar, nga të dyja palët, si e ëma, si i ati. Nuk kishte një fajtor për gjendjen në të cilën ndodhej Mirela e vogël, ose më mirë duhet të them se të dyja palët ishin fajtore. Burri dhe gruaja duhet të kishin gjetur një rrugë zgjidhje, për të mos arritur këtu. Nëse më parë mund të thoje se vetëm gabuan. Pas kësaj ishin fajtorë, kishin kryer një krim, me pasoja të pariparueshme. Më të rëndë se një vrasje. Kur e vret një njeri, thuhet se ai nuk do të vuaj më kurrë. Kurse ata kësaj vajze të vogël, i vranë fëmijërinë. Gëzimet e saj nuk do të ishin më kurrë të plota. Ato do të ndaheshin, do të dyzoheshin, nga njëra anë në tjetrën. Do të priteshin në mes, nga pikëpyetjet që do të kishte gjithnjë në kokën e saj. Dhe vetëm kurrë të rritet, nëse mbetet fëmijë në shpirt, do të mësojë të vërtetën e hidhur. Të mbetesh fëmi, do të thotë të jeshë ëndërrimtar. Vetëm një ëndërrimtar ka një shpirt të pastër, aq sa për të kuptuar gabimet e veta dhe të falë fajet e të tjerëve. Ajo do të kuptojë që të dy prindërit kanë qenë fajtorë, por jo ndaj njëri-tjetrit. Ata kanë qenë fajtorë ndaj vetes dhe mbi të gjitha ndaj saj. Shënuan përgjithnjë ekzistencën e saj, për të mos prishur përditshmërinë pa lodhje të jetës së tyre. Ajo do ta kuptojë dhe ndoshta edhe mund t’i falë, por jeta e saj tashmë është shkatërruar. Shpirti i saj i është bashkuar të gjithë atyre shpirtërave fatkeqë, që bota njerëzore as nuk i ka ka kuptuar dhe as që sforcohet t’i kuptojë.
– Shpirt i vogël. Më bëre një pyetje shumë të vështirë. Po të kisha qënë në shkollë dhe të ma kishte bërë mësuesja një pyetje të tillë, me siguri do të kisha mbetur në klasë. Unë nuk e di zemra ime e vogël. Ne jemi vetëm fqinjë me gjyshen tënde dhe këto janë probleme që fqinjët, sado të shkojnë mirë, nuk i përgojojnë me njëri-tjetrin. Tani duhet të iki xhan se ka shumë punë.
– Mirupafshim teta Margarita!- e përshëndeti vajza e vogël dhe u largua të përhumbje paksa me lodrat fëmijërore.
– Mirupafshim xhan!- ia ktheu ajo, e hutuar nga ai vështrim i pafajshëm.
Nuk ishte pyetja që e turbulloi, qenë sytë. Në vështrimin e atyre syve të bukur, ajo pa pyetjen e vërtetë e cila po i vriste shpirtin vajzës së vogël. Të rriturve nuk mund t’u a lexosh shpirtin, pasi pafytyrësia i ka mësuar të fshihen. Kurse fëmijët nuk janë të pafytyrë. Shumë herë ke parë njerëz që të japin përshtypjen e pafajsisë, naiviteit, por në të vërtetë, poshtë atij vështrimi qesharak, fshihet djallëzia më e papërshkrueshme. Ose të tjera vështrime, prej trimi, që fshehin të gjitha frikat që individi mbart. Një fëmi nuk e ka krijuar akoma këtë armë mbrojtëse dhe në sytë e tyre një i rritur mund të lexojë gjithçka fshihet në shpirtrat e tyre të brishta. Pyetja e që vajza i bëri gruas ishte e thjeshtë. Ajo që e vështirësoi përgjigjjen qe vështrimi dhe pyetja e vërtetë fshihej pas tij. Ajo, si fëmi që ishte, bëri një pyetje të drejtpërdrejtë, por sytë e sajë Margaritës i thanë. “Përse ma shkatërruan jetën mami me babin?”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s